Brontekst bekijken van Zwart Nazareth

[[Bestand:Steeg - panoramio.jpg|miniatuur|Steeg in Schiedam]]
[[Bestand:Schiedam 1928 Panorama vanaf de kerktoren op het stadhuis (dak en toren) en de Ooievaarsbrug, SFA001018487.jpg|miniatuur|Schiedam in 1928]]
'''Zwart Nazareth''' is een inmiddels in onbruik geraakte bijnaam voor de [[Nederland]]se stad [[Schiedam]]. Na 1960 zijn de [[sloppenwijk]]en van Schiedam gesloopt om plaats te maken voor [[sociale woningbouw]].

In de 19e eeuw was Schiedam het centrum van de [[jenever]]-industrie in Nederland. Met name tussen 1870 en 1890 bloeide deze industrie. De keerzijde was een enorme vervuiling door de met [[steenkool]] gestookte branderijen en de [[glasblazerij]]en, het [[alcoholisme]], open riolen en de erbarmelijke huisvesting van de arbeiders. Straatnamen als 'Verbrande Erven' wijzen op onveilige situaties. 

* Een treffende beschrijving van de sociale omstandigheden anno 1899 en de daarop volgene jaren kunnen is te vinden in het boek ''[[De eeuw van mijn vader]]'' van de auteur [[Geert Mak]].

* Schrijver [[Ferdinand Bordewijk|Bordewijk]] wijdde de [[novelle (proza)|novelle]] 'Verbrande Erven' aan zijn geboorteplaats Schiedam met als treffend citaat over de toestand van de stad: "Des zomers lag zij te midden van het sappigst Hollands weidelandschap te braken als een zwarte vulkaan. De felle vuren der glasblazerijen omkringden haar in een krans helse rozen". Ook [[Piet Paaltjens]] schetste in zijn gedicht 'Het zwart Schiedam' een weinig rooskleurig beeld. Hij werd in Schiedam zo depressief dat hij zijn leven beëindigde. De Rotterdamse band [[The Amazing Stroopwafels]] bezong Zwart Nazareth (en Piet Paaltjens) in een gelijknamig lied.

De sociale novelle ''[[De geschiedenis van Jan Zomer]]'' van [[Arij Prins]] bevat meerdere aanwijzingen, die erop duiden dat dit verhaal zich afspeelt in Schiedam tijdens de hoogtijdagen van de jeneverstokerijen.

== Merknaam == 
Zwart Nazareth is ook het merk waaronder Distilleerderij Gebroeders Kramers, een stokersfamilie uit Schiedam die sinds 1776 jenever en gedistilleerd maakt en verkoopt.

== Externe link ==
* [https://www.youtube.com/watch?v=89vC_1-OUu0 "Schiedam kiest voor het water"], film van Jan Schaper uit 1966 over de transformatie van Zwart Nazareth. Gemaakt in opdracht van het gemeentebestuur.

[[Categorie:Geschiedenis van Schiedam]]
[[Categorie:Bijnaam]]