Brontekst bekijken van Kamp Vught

{{Infobox concentratiekamp
| naam = Kamp Vught<br />''Konzentrationslager Herzogenbusch''
| mapname = Nederland
| lat_deg = 51
| lat_min = 39
| lat_sec = 57
| lat_dir = N
| lon_deg = 05
| lon_min = 15
| lon_sec = 24
| lon_dir = E
| land = Nederland
| afbeelding = Kamp Vught 1945.jpg
| onderschrift = Kamp Vught
| capaciteit = 15.000
| ingebruikname = [[13 januari]] [[1943]]<ref name="tow">{{Citeer web |url=https://www.tracesofwar.nl/articles/1390/Kamp-Vught.htm |titel=Kamp Vught |auteur=Kevin Prenger |uitgever=TracesOfWar|archiefurl=https://web.archive.org/web/20230601015412/https://www.tracesofwar.nl/articles/1390/Kamp-Vught.htm|archiefdatum=2023-06-01}}</ref>
| bevrijding = [[26 oktober]] [[1944]]<ref name="tow" />
| plaats = [[Vught (plaats)|Vught]]
| verantwoordelijk land = [[Nazi-Duitsland]]<br />[[Nederland]]
| beheerder = [[Schutzstaffel|SS]]<br />[[Geallieerden (Tweede Wereldoorlog)|Geallieerden]] (okt. 1944-1946)
| gevangenen = 32.000<ref>{{Citeer web |url=https://www.nmkampvught.nl/ontdekken/het-verhaal/vermoord-in-vught/ |titel=Vermoord in Vught |bezochtdatum=2023-08-31 |werk=Nationaal Monument Kamp Vught |taal=}}</ref>
| dodental = 749
}}
[[Bestand:Luchtopname Kamp Vught.jpg|thumb|Luchtopname Kamp Vught uit 1944]]

'''Kamp Vught''' (officieel [[Duits]]: ''Konzentrationslager Herzogenbusch'') was een van de drie Duitse [[concentratiekamp]]en in Nederland tijdens de [[Tweede Wereldoorlog]]. De andere twee zijn de doorgangskampen [[Kamp Amersfoort|Amersfoort]] en [[Kamp Westerbork|Westerbork]]. Kamp Vught bevond zich in de Noord-Brabantse plaats [[Vught (plaats)|Vught]] nabij de [[recreatieplas]] de [[IJzeren Man (Vught)|IJzeren Man]]. Het heeft ruim anderhalf jaar als concentratiekamp gefunctioneerd.
=== Inleiding ===
[[Bestand:2-hekken-en-sloot kamp vught-01.jpg|300px|alt=Twee hekken van prikkeldraad meteen sloot en bemande wachttorens moesten de gevangen van kamp Vught binnenhouden.|left|thumb|Twee hekken van prikkeldraad meteen sloot en bemande wachttorens moesten de gevangen van kamp Vught binnenhouden.]]

'''Op de Vughterhei, vlak bij de IJzeren Man, ligt een plek die voor altijd herinnert aan de gruwelijkheden die zich hier in de oorlogsjaren hebben voorgedaan. Het is het Kamp Vught, officieel het Konzentrationslager Herzogenbusch geheten, dat door de SS was ingericht naar het model van de nazi-kampen in Duitsland.'''
<br>
<br>
[[Bestand:Barak-met-bedden kamp vught-01.jpg|300px|alt=In kamp Vught stonden 200 bedden in elke barak.|thumb|In kamp Vught stonden 200 bedden in elke barak.]]

Op 13 januari 1943 werd het concentratiekamp Vught in gebruik genomen, dat was gebouwd met geroofd Joods kapitaal. De eerste gevangenen werden meteen ingeschakeld bij de verdere bouw van het kamp. Dat was namelijk nog niet klaar: er was nog geen keuken, veel barakken hadden nog geen ramen en er was geen goede drinkwatervoorziening. De beroerde omstandigheden kostten in de eerste vier maanden 209 gevangenen het leven. 
<br>
<br>
Kamp Vught was niet slechts gevangenkamp voor politieke tegenstanders maar ook "Judendurchgangslager", van waaruit Joden werden gedeporteerd naar Westerbork en naar de vernietigingskampen in het oosten. In totaal zouden 31.000 gevangenen hier voor korte of langere tijd verblijven. Van hen overleden in Vught ten minste 749 personen. 
<br>
[[Bestand:Cel-115 kamp vught-01.jpg|300px|alt=In cel 115 in kamp Vught werden op 15 januari 1944 74 vrouwen opgesloten.|left|thumb|In cel 115 in kamp Vught werden op 15 januari 1944 74 vrouwen opgesloten.]]

Twee gebeurtenissen in het bijzonder zullen voor altijd met de geschiedenis van Kamp Vught verbonden blijven. De eerste is het bunkerdrama. In januari 1944 protesteerden enkele vrouwen tegen de opsluiting van één van hen in de kampgevangenis, ‘de bunker’. Om hen daarvoor te straffen liet de kampcommandant zoveel mogelijk gevangenen in één cel opsluiten. Maar liefst 74 werden zo bij elkaar gepropt op een oppervlak van 9 vierkante meter. Ventilatie was er nauwelijks. Toen na een lange nacht de deur weer open ging, bleken tien vrouwen te zijn bezweken.

Een half jaar eerder hadden zich hartverscheurende taferelen voorgedaan toen de Duitsers bepaalden dat alle kinderen uit het kamp moesten vertrekken. Op 6 juni werden de kinderen van 0 tot 3 jaar gedeporteerd met hun moeders, een dag later de kinderen van vier tot zestien met hun vader of hun moeder. In totaal werden zo twaalfhonderdnegenzestig Joodse kinderen weggevoerd. Niet naar een kinderkamp in de buurt, zoals in het vooruitzicht was gesteld, maar naar Westerbork. Vandaar werden ze een dag later naar Sobibor in Polen gevoerd, waar ze vrijwel onmiddellijk na aankomst zijn vermoord.

Toen in de herfst van 1944 de geallieerden naderden, werden de laatste gevangenen -meer dan drieduizend - op 5 en 6 september met twee grote transporten weggevoerd naar Duitsland. Kort tevoren waren 318 gevangenen, voornamelijk verzetsmensen, geëxecuteerd. Nadien werden in het kamp Duitse evacués ondergebracht, en ook NSB’ers en collaborateurs. Nog later diende Kamp Vught voor de opvang van Zuid-Molukkers. Nu is op het terrein een Nationaal Monument ingericht.

== Bouw ==
De bouw van het kamp werd in [[1942]] gestart, naar model van ''Konzentrationslager'' in [[nazi-Duitsland]] en in door dat land geannexeerde gebieden, omdat [[Kamp Westerbork]] en [[Kamp Amersfoort]] niet genoeg capaciteit meer hadden.<ref>https://www.nmkampvught.nl/historische-informatie/. [https://web.archive.org/web/20230705113112/https://www.nmkampvught.nl/ Gearchiveerd] op 5 juli 2023.</ref> Het Duitse ''Wirtschaftsverwaltungshauptamt'' (WVHA), de ''economische poot'' van de [[Schutzstaffel|SS]] in [[Berlijn]] gaf daartoe de opdracht. Het WVHA haalde zijn inkomsten door kampgevangenen te werk te stellen bij bedrijfsvestigingen vlak bij de kampen.<ref>Van Heyst, Sanne, ''Philips-meisje van Kamp Vught, haar levensverhaal'', uitg. Atlas Contact, 2016, blz 267</ref> De bouw werd gefinancierd door [[Lippmann, Rosenthal & Co. (Sarphatistraat)|Liro]], de Duitse roofbank waarin de tegoeden van gedeporteerde Nederlandse Joden waren ondergebracht. Toen de eerste gevangenen uit kamp Amersfoort aankwamen, was het kamp nog niet klaar. De gevangenen moesten het zelf afbouwen. Er werd om het kamp door de gevangenen een gracht gegraven en om de 100 meter een wachttoren gebouwd. Het kamp was 1 kilometer lang en 350 meter breed. De nominale maximale capaciteit van het kamp bedroeg 15.000 mensen.

== Organisatie en leiding ==
Kamp Vught stond onder beheer van de SS, in tegenstelling tot de andere Nederlandse kampen (waar overigens vaak wel SS'ers werkten, zoals in Kamp Amersfoort). De ligging was mede bepaald door de nabijheid van [['s-Hertogenbosch (hoofdbetekenis)|'s-Hertogenbosch]], reden waarom het kamp door de Duitsers werd aangeduid als ''Konzentrationslager Herzogenbusch''. In 's-Hertogenbosch bevond zich een aantal landelijke Duitse instellingen, terwijl het kamp ook nabij goede wegen en spoorwegen lag. Het kamp moest als 'modelkamp' dienen en is qua opzet, uitvoering en grootte te vergelijken met concentratiekamp [[Dachau (concentratiekamp)|Dachau]]. De wachttorens langs het met dubbele prikkeldraad omheinde kamp werden de klok rond met merendeel Nederlandse SS'ers bemand.

Het kamp had tijdens de oorlog drie commandanten:
* SS-[[Hauptsturmführer]] [[Karl Chmielewski]] vanaf januari 1943 tijdens de eerste maanden van het kamp
* SS-[[Sturmbannführer]] [[Adam Grünewald]] van oktober 1943 tot januari 1944
* SS-Sturmbannführer [[Hans Hüttig]] van februari 1944 tot de sluiting van het kamp

== Gevangenen ==
In totaal werden er ruim 31.000 mensen in het kamp gedetineerd<ref name="Mokum">{{Citeer web |url=https://www.joodsamsterdam.nl/kamp-vught |titel=Kamp Vught |werk=Joods Amsterdam |datum=8 juni 2015 |bezochtdatum=27 mei 2019|archiefurl=https://web.archive.org/web/20190527145536/https://www.joodsamsterdam.nl/kamp-vught/|archiefdatum=2019-05-27}}</ref> waaronder 12.000 [[Jodenvervolging|Joden]] en verder [[politieke gevangene]]n, [[Roma (volk)#Vernietiging van de Roma tijdens de Tweede Wereldoorlog|Roma]] en [[Sinti#Tweede Wereldoorlog|Sinti]], [[Verzet (Tweede Wereldoorlog)|verzetsstrijders]], [[Jehova's getuigen]], [[Homoseksualiteit in nazi-Duitsland|homoseksuelen]], [[Landloper|zwervers]], [[Gesundes Volksempfinden|criminelen]] en [[Zwarte markt|zwarthandelaren]]. Gevangenen waren onderverdeeld in verschillende kamponderdelen:<ref>https://www.kamparchieven.nl/nl/zoeken?mivast=959&mizig=210&miadt=298&micode=250g&milang=nl&mizk_alle=JudenDurchgangsLager&miview=inv2#inv3t3. [https://web.archive.org/web/20230812213928/https://www.kamparchieven.nl/nl/zoeken?mivast=959&mizig=210&miadt=298&micode=250g&milang=nl&mizk_alle=JudenDurchgangsLager&miview=inv2#inv3t3 Gearchiveerd] op 12 augustus 2023.</ref>
* Schutzhaftlager
* Judendurchgangslager
* Studentenlager
* Geisellager
* Frauenkonzentrationslager
* Polizeiliches Durchgangslager

== Slachtoffers ==
{{Zie hoofdartikel|Lijst van slachtoffers van Kamp Vught}}
In het kamp zelf zijn zeker [[Lijst van slachtoffers van Kamp Vught|735 mensen om het leven gekomen]], onder wie 36 Belgen. Het aantal sterfgevallen in Kamp Vught lag veel lager dan in de kampen in Duitsland, namelijk 749 in totaal, door allerlei oorzaken, omgerekend ongeveer een op vijftig gevangenen. In Dachau was dit op een totaal van 200.000 gevangenen ruim 40.000, dus een op de vijf. Vanuit Vught werden echter onder meer 15.000 Joden gedeporteerd, van wie bijna niemand de oorlog overleefde.

Enkele gevangenen, onder wie [[David Koker]], [[Klaartje de Zwarte-Walvisch]] en [[Helga Deen]] hielden een kampdagboek bij dat bewaard is gebleven. Ze zijn alle drie omgekomen na transport naar andere concentratiekampen.

== Station Vught in mei 1943 ==
<gallery>
KampVught1943-2.jpg|Nederlandse Joden wachtend op transport naar [[Kamp Westerbork|doorgangskamp Westerbork]]
KampVught1943-1.jpg
KampVught1943-3.jpg|Bagage van Nederlandse Joden, wachtend op transport
</gallery>

== Philips ==
{{Zie hoofdartikel|Philips-Kommando}}
In het kamp was een werkplaats waar producten voor [[Koninklijke Philips Electronics N.V.|Philips]] werden gemaakt. De directie van Philips had pas na lange aarzeling meegewerkt aan de werkplaats, en slaagde erin de situatie van de tewerkgestelden aanzienlijk te verbeteren.<ref name="Mokum" /> Het werken voor Philips werd aangeduid als het Philips-Kommando of Philipscommando. Af en toe kon er met elkaar gepraat en gezongen worden, zolang de dienstdoende [[Kapo]] of [[Aufseherin]] het maar niet opmerkte als hij of zij door de ramen keek. Allerlei waarschuwingssystemen waren ontwikkeld om hen tijdig te signaleren. Philips wist ook te bereiken dat tijdens de lange werkdag van wel twaalf uur twee extra pauzes voor het Philipscommando werden ingelast. Bij de afdeling radiobuizen werd deze na enige tijd zelfs teruggebracht tot acht uur, ter beperking van de vermoeidheid in handen en ogen bij dit voor de oorlog belangrijke precisiewerk. Op een goede dag kwam er in de werkplaats dankzij listig spel van Braakman van de Philipsleiding een radio-omroep die opwekkende muziek liet klinken. Daarmee konden ook mededelingen worden doorgegeven naar alle werkbarakken, wat de saamhorigheid verhoogde. Daarnaast was er een vliegtuigsloperij waar onderdelen uit neergeschoten vliegtuigen werden gehaald.

== Buitenkampen ==
Kamp Vught had verscheidene [[Buitencommando|buitenkampen]].<ref>{{Citeer web |url=https://muizenest.nl/2018/08/13/duitse-kampen-in-nederland-en-belgie |titel=Duitse kampen in Nederland en België |werk=Muizenest |bezochtdatum=27 mei 2019}}</ref> De twee grootste waren het zogenaamde Michelincommando (officieel ''Außenlager Herzogenbusch'') en buitenkamp Moerdijk. Zij werden ontruimd in de dagen voor [[Dolle Dinsdag]] (5 september 1944).

In 's-Hertogenbosch was voor de oorlog een [[Michelin ('s-Hertogenbosch)|Michelin]]fabriek in aanbouw. Toen de Duitsers binnenvielen, was de productie nog niet opgestart. De Duitse concurrent van Michelin, [[Continental AG|Continental Gummi-Werke AG]], trok in het gebouw en er werden [[gasmasker]]s geproduceerd met inzet van gevangenen uit Kamp Vught.<ref>{{Citeer web |werk=Bossche Encyclopedie |url=https://www.bossche-encyclopedie.nl/panden/vlijmenseweg,%20oude%20208.htm |titel=Zestig jaar Bossche banden met Franse Michelin-fabriek |bezochtdatum=27 mei 2019}}</ref>

In buitenkamp [[Moerdijk (plaats)|Moerdijk]] werkten ongeveer vijfhonderd Joodse mannen aan het graven van [[tankgracht]]en.<ref>{{Citeer web |url=https://www.tracesofwar.nl/sights/28358/Buitenkamp-Moerdijk.htm |titel=Buitenkamp Moerdijk |werk=Traces of War |bezochtdatum=27 mei 2019|archiefurl=https://web.archive.org/web/20190527152621/https://www.tracesofwar.nl/sights/28358/Buitenkamp-Moerdijk.htm|archiefdatum=2019-05-27}}</ref>

== Misdaden ==
=== Kindertransporten ===
{{Zie hoofdartikel|Kindertransporten Kamp Vught}}
Op 5 juni 1943 werd bekendgemaakt dat alle Joodse kinderen uit het kamp weg moesten. Er werd gezegd dat zij naar een speciaal kinderkamp in de buurt zouden gaan. Op 6 juni werden alle kinderen van nul tot en met drie, samen met hun ouders gedeporteerd naar [[kamp Westerbork]]. Een dag later werden ook alle kinderen van vier tot en met vijftien jaar afgevoerd naar Westerbork.<ref>[https://archive.today/20120530043305/https://www.nmkampvught.nl/index.php?id=539 Nationaal monument Kamp Vught]</ref> Van daaruit werden de kinderen samen met hun ouders overgebracht naar [[Sobibór (vernietigingskamp)|Sobibór]] in (bezet) [[Polen]] waar ze vrijwel direct na aankomst door middel van vergassing om het leven werden gebracht. Er zijn 1296 kinderen weggevoerd in het weekend van 1943.

=== Bunkerdrama ===
{{Zie hoofdartikel|bunkerdrama}}
Als vergeldingsmaatregel tegen een protest van een aantal vrouwen werden in opdracht van kampcommandant [[Lijst van militaire rangen van de Schutzstaffel|SS]]-[[Hauptsturmführer]] [[Adam Grünewald]] zaterdagavond 15 januari 1944 zo veel mogelijk vrouwen in één cel opgesloten. Deze vergeldingsmaatregel ging de boeken in als het [[bunkerdrama]].<ref>[https://archive.today/20120530043304/https://www.nmkampvught.nl/index.php?id=1967 Nationaal Monument Kamp Vught: uitgebreid relaas over het Bunkerdrama]</ref> In totaal werden vierenzeventig vrouwen in cel honderdvijftien samengeperst, op een oppervlakte van negen vierkante meter, zonder ventilatie. Na veertien uur werd de cel weer opengemaakt, en bleken tien vrouwen te zijn overleden. Toen dit drama via de verzetspers in de openbaarheid kwam, werd Grünewald gedegradeerd tot gewoon soldaat. Hij sneuvelde aan het Oostfront in Hongarije.

=== Deppner-executies ===
{{Zie hoofdartikel|Deppner-executies|fusilladeplaats Vught}}
De Deppner-executies waren een lange serie van executies van verzetsstrijders in Kamp Vught tussen eind juli en begin september 1944, vanwege de nadering van geallieerde troepen. Ze werden uitgevoerd in opdracht van de [[Schutzstaffel|SS]]-officier en [[Sicherheitsdienst|SD]]-functionaris [[Erich Deppner]], die daarvoor nooit is gestraft. Minstens vierhonderdvijftig mensen kwamen hierbij om het leven, waaronder bekende verzetsmensen als [[Joop Westerweel]]. Het bijzondere was niet zozeer dat doodvonnissen werden uitgevoerd (bijvoorbeeld op de [[Geuzen (Tweede Wereldoorlog)|Geuzen]] in 1941), maar de omstandigheden waaronder. [[Adolf Hitler|Hitler]] had op 30 juli 1944, na de mislukte aanslag van [[Claus Schenk von Stauffenberg|Von Stauffenberg]] op 20 juli 1944 op zijn leven, bepaald dat de militaire rechtbanken werden afgeschaft. Verzetsstrijders, door de Duitsers '[[terrorist]]en' en '[[sabotage|saboteurs]]' genoemd, konden na hun arrestatie meteen worden gedood.

De fusillades vonden plaats op de [[fusilladeplaats Vught]] op ongeveer vijftien minuten lopen van het kamp. Vanuit verschillende gevangenissen werden verzetsmensen naar Vught gebracht en hier vermoord. Er staat nu een gedenkteken met de namen van de 329 mannen die hier werden doodgeschoten.

=== Ophangingen ===
[[Bestand:Nazi Persecution B11680.jpg|thumb|De galg zoals aangetroffen door de bevrijders in 1944]]
Vanuit België zijn minstens zesendertig mensen naar Kamp Vught overgebracht en nog dezelfde dag of de dag na aankomst [[Ophanging (doodstraf)|opgehangen]]. Ze waren bijna allemaal in België door de Duitse bezetter in een militair proces ter dood veroordeeld wegens sabotageacties. Het vonnis moest met de [[strop (beulsknoop)|strop]] ten uitvoer worden gebracht. Van veel van de veroordeelden is bekend dat het [[Communisme|communisten]] waren.

=== Ontruiming ===
Alle overgebleven Joden werden in de nacht van [[Lijst van Jodentransporten vanuit Nederland|2 op 3 juni 1944]] in goederenwagons naar Auschwitz gedeporteerd. Het kamp werd na [[Dolle Dinsdag]] (5 september 1944) door de Duitsers volledig ontruimd. De geallieerden waren vlakbij, maar desondanks werden 3400 gevangenen op transport gezet naar andere concentratiekampen. De vrouwen werden naar [[Ravensbrück]] gestuurd en de mannen naar [[Sachsenhausen (concentratiekamp)|Sachsenhausen]]. Velen zijn daar om het leven gekomen. Ook werden op 4 en 5 september nog 117 mensen geëxecuteerd.<ref>https://nos.nl/artikel/694851-70-jaar-na-ontruiming-kamp-vught.html. [https://web.archive.org/web/20230131034248/https://nos.nl/artikel/694851-70-jaar-na-ontruiming-kamp-vught.html Gearchiveerd] op 31 januari 2023.</ref>

== Na de bevrijding ==
=== Interneringskamp ===
Op het moment dat de geallieerden Kamp Vught op 26 oktober 1944 bevrijdden, was het leeg en verlaten. Er was geen elektra en de barakken waren koud en vies.<ref name=":0">{{Citeer web |url=https://nos.nl/artikel/2488741-boek-schijnt-nieuw-licht-op-leven-in-naoorlogs-kamp-vught |titel=Boek schijnt nieuw licht op leven in naoorlogs Kamp Vught |datum=2023-08-31 |bezochtdatum=2023-08-31 |werk=nos.nl}}</ref> Het Nederlandse en geallieerde leger nam het in gebruik voor de [[Internering (oorlog)|internering]] van de geëvacueerde Duitse bevolking van [[Selfkant]]. Later werden er ook vermoedelijke [[collaboratie|collaborateurs]], [[internationaal misdrijf|oorlogsmisdadigers]] en [[Reichsbürgerbeweging|Reichsbürger]] geïnterneerd. Na juli 1945 verbleven er ook kinderen van [[Nationaal-Socialistische Beweging|NSB]]'ers en Nederlandse Duitsers tezamen met bejaarde collaborateurs. Oud-SS'ers werden apart vastgehouden en geregeld mishandeld. De geïnterneerden waren aan een regime onderworpen waarbij 'goede' Nederlanders als bewakers het morele recht opeisten om deze pro-Duitse 'foute' personen, waaronder meelopers, kinderen en jongeren, met harde hand te 'tuchtigen' (te bestraffen). Aan hun regime van willekeur en bandeloosheid kwam begin 1946 een einde door instructies van bovenaf.<ref>https://g-geschiedenis.eu/2022/10/05/vuil-spel-in-kamp-vught/?mt=8a0219240d7d4031ed6623c0f80a8fd0443789d012b1dffd98f5120dd1fa9c28{{Dode link}}</ref> Reclasseringsambtenaar, Willem de Wit, werd aangesteld als kampcommandant en kreeg de nadrukkelijke opdracht te focussen op heropvoeding en resocialisatie. In januari 1949 werd Kamp Vught opgeheven.<ref name=":0" />

=== Woonoord Lunetten ===
In 1951 kreeg (een deel van) het kamp een nieuwe naam: [[woonoord Lunetten]] waar gezinnen van [[Molukkers|Molukse]] [[KNIL|KNIL-militairen]] werden gehuisvest,<ref>Plaatsen van herinnering. Nederland in de twintigste eeuw onder redactie van prof. dr. H. W. van den Doel (Amsterdam 2005)</ref><ref>[[Nationaal Archief]]: [https://archive.today/20070616040745/http://www.nationaalarchief.nl/plaatsen/details.asp?actie=zoeken&page=4&pk=39 over de geschiedenis van de Molukkers in Kamp Lunetten in Vught]</ref> die op dienstbevel van het [[Koninklijk Nederlandsch-Indisch Leger]] uit de [[Molukken]] waren [[Geschiedenis van de Molukkers in Nederland|geëvacueerd]]. Vanaf 1960 werden velen van hen naar andere plaatsen verhuisd. Nadat daarover in 1989 overeenstemming was bereikt tussen de [[Nederlandse regering]], de [[Vught (gemeente)|gemeente Vught]] en de meerderheid van de resterende Molukse bewoners, werden in 1992 alle barakken gesloopt op barak 1 na, die werd omgedoopt tot [[Kerkgebouw|kerk]].<ref>[[Reformatorisch Dagblad]], [http://www.refdag.nl/nieuws/binnenland/kampverleden_krijgt_gezicht_terug_1_348111 Kampverleden krijgt gezicht terug], [[Reformatorisch Dagblad]], 7 augustus 2009. [https://web.archive.org/web/20160625113746/http://www.refdag.nl/nieuws/binnenland/kampverleden_krijgt_gezicht_terug_1_348111 Gearchiveerd] op 25 juni 2016.</ref> Op de plek waar de barakken hadden gestaan werd een nieuwe woonwijk gebouwd: woonoord Lunetten.

== Heden ==
Naast de woonwijk en twee kazernes is een groot deel van het terrein tegenwoordig in gebruik door de [[Penitentiaire Inrichting Vught]]. Op de noordoostpunt van het vroegere kampterrein is het museum [[Nationaal Monument Kamp Vught]] gevestigd, met daarin, naast het hoofdgebouw met tentoonstellingen, een nagebouwde barak, een aantal nagebouwde wachttorens en het voormalig crematorium.

Een aantal gebouwen van het voormalige concentratiekamp is tot op heden bewaard gebleven en heeft de status van [[rijksmonument]]. Midden op het terrein van de gevangenis staat de voormalige kampgevangenis 'de Bunker'. De op het SS-terrein gevestigde huisvesting, bakkerij, keuken en garages van de SS en de 'Kommandantur' zijn tegenwoordig onderdeel van een van de twee kazernes. Ook de net buiten het kamp gebouwde SS-barakken, bestaande uit vier hoekvormige gebouwen die samen een [[Duits Kruis]] vormen, bestaan nog steeds. De (afgebroken) wasserij en de keuken bevinden zich op het terrein van het [[Geniemuseum]].

De laatste jaren komt er ook meer aandacht voor de archeologisch neerslag van het kamp. De meeste Duitse kampen in Nederland zijn op een bepaald moment ontmanteld, waaronder alle grote kampen zoals Westerbork, Amersfoort en ook Vught. De gedachte dat er van die kampen niets meer over is wordt de laatste jaren door archeologisch onderzoek weerlegd.<ref>Schute, I., 2016. De wetenschappelijke betekenis van archeologisch onderzoek naar de Tweede Wereldoorlog. Tijdschrift voor Geschiedenis 129. (2): 263-278</ref> Ook in Kamp Vught houdt men er steeds meer rekening mee dat een deel van de fundamenten van de barakken nog aanwezig is en dat bodemvondsten een informatieve of museale functie kunnen vervullen. Een van de belangrijkste archeologische vondsten, thans aanwezig in het depot van het herinneringscentrum, is de bel van de appelplaats, die in de bodem werd teruggevonden. In maart 2017 vond op aanzet van het Noord-Brabants Museum een archeologische publieksopgraving plaats op het kampterrein.<ref>http://www.hetnoordbrabantsmuseum.nl</ref>

== Zie ook ==
* [[Agfacommando]]
* [[Fusilladeplaats Vught]]
* [[Monument der verloren kinderen]]
* [[Lijst van bouwwerken in Kamp Vught]]
* [[Lijst van slachtoffers van Kamp Vught]]
* [[Geschiedenis van de Molukkers in Nederland]]

== Literatuur ==
* P.W. Klein en Justus van de Kamp, ''Het Philips-Kommando in Kamp Vught'', Atlas Contact, {{ISBN|9789025415860}}
* Marieke Meeuwenoord, ''Het hele leven is hier een wereld op zichzelf: de geschiedenis van kamp Vught'', 2014, De Bezige Bij, {{ISBN|9789023489122}}
* Janneke de Moei, ''Joodse kinderen in het kamp Vught'', 1999, Stichting Vriendenkring Nationaal Monument Vught, {{ISBN|9789082360912}}
* Christel Tijenk, ''Gevangen in terreur'', 2007, Vught: Nationaal Monument Kamp Vught
* [[Tineke Wibaut-Guilonard]] & Ed Mager -''Kamp Vught, 1943 – 1944, Eindpunt… of tussenstation''. Stichting Vriendenkring Nationaal Monument Vught, Amsterdam, 1994
* Klaartje de Zwarte-Walvisch, ''Alles ging aan flarden: het oorlogsdagboek van Klaartje de Zwarte-Walvisch'', 2009, Uitgeverij Balans, {{ISBN|9789460032189}}
* {{aut|[[Inger Schaap]]}}, ''Daadkracht rond kamp Vught - Burgerhulpverlening aan gevangenen en hun families'' uitgeverij Aspekt (2018) {{ISBN|9789463383752}}
* [[Marijke Verduijn]], ''De Verliezers'', 2023, Uitgeverij Bal ans, {{ISBN|9789463822954}}

== Externe links ==
* [https://www.nmkampvught.nl/ Nationaal Monument Kamp Vught]
* {{Link rijksmonument|id=521303}}

{{Appendix|2=
* {{Bronvermelding anderstalige Wikipedia|taal=de|titel=KZ Dachau}}
{{References}}
}}
{{Navigatie concentratiekampen Tweede Wereldoorlog}}
{{Navigatie interneringskampen NSB'ers}}
{{Coor title dms|51|39|57|N|5|15|24|E|type:landmark_region:NL}}

[[Categorie:Kamp Vught| ]]
[[Categorie:Rijksmonument in Vught]]