Brontekst bekijken van Gouverneur-generaal

'''Gouverneur-generaal''' is in veel onderhorige (speciaal [[Kolonisatie|koloniale]]) gebieden de titel van de hoogste gezagsdrager.

== Filipijnen ==
De hoogste gezagsdrager van de [[Filipijnen]] in de Spaanse koloniale tijd (van 1571 tot 1898) en in de Amerikaanse koloniale tijd van 1898 tot 1935 was een gouverneur-generaal. 

De Spaanse gouverneur-generaal werd benoemd door de Spaanse koning. Tot de Britse bezetting van Manilla na de [[Slag om Manilla (1762)|Slag om Manilla]] in 1762 was de [[Aartsbisdom Manilla|aartsbisschop van Manilla]] de vervanger van de gouverneur-generaal indien deze kwam te overlijden. Tussen het overlijden en de benoeming en aankomst van de nieuwe gouverneur zat namelijk gewoonlijk enkele jaren, omdat de [[Manillagaljoen]]en slechts 1 tot 2 maal per jaar tussen de Filipijnen naar [[Nieuw-Spanje]] voeren.

De Amerikaanse gouverneur-generaal werd benoemd door de [[president van de Verenigde Staten]]. Deze benoeming moest door de [[Amerikaanse Senaat]] goedgekeurd worden. In tegenstelling tot de gouverneurs-generaal van de Britse [[Dominion (Britse Rijk)|dominions]] voerde de gouverneur-generaal van de Filipijnen een actief gezag uit over het land.

:''Zie ook: [[Gouverneur-generaal van de Filipijnen (1571-1898)]] en [[Gouverneur-generaal van de Filipijnen (1898-1935)]]

== Nederlands-Indië ==
In [[Nederlands-Indië]] stond het begrip voor het hoofd van bestuur van het gebied, ook wel ''toean besar'' genoemd.

:''Zie ook:  [[Gouverneur-generaal van Nederlands-Indië]] en de [[Lijst van gouverneurs-generaal van Nederlands-Indië]]'' (1610-1949)

== Suriname ==
De [[Lijst van gouverneurs van Suriname (1650-1954)|lijst van gouverneurs van Suriname]] (1650-1954) bevat een overzicht van de gouverneurs-generaal van de kolonie [[Suriname (kolonie)|Suriname]] (vanaf 1722) tot de instelling van het [[Statuut voor het Koninkrijk der Nederlanden]] in 1954.

== Belgisch-Congo ==
Van de annexatie in 1908 tot de onafhankelijkheid in 1960 stond de gouverneur-generaal aan het hoofd van het bestuur van [[Belgisch-Congo]].

:''Zie ook: [[Lijst van koloniale bestuurders van de Onafhankelijke Congostaat en Belgisch Congo]]

== België ==
In [[België]] is de functie bekend als hoogste gezagsdrager van de Duitse bezetting tijdens de [[Eerste Wereldoorlog]] (1914-1918).

== Commonwealth realms == 
Alle [[Commonwealth realms]], dat zijn de landen waar de [[Verenigd Koninkrijk|Britse]] monarch ([[Charles III van het Verenigd Koninkrijk|i.c. Charles III van het Verenigd Koninkrijk]]) ook koning is, hebben vandaag de dag nog een gouverneur-generaal die de koning ter plaatse vertegenwoordigt, met uitzondering van het Verenigd Koninkrijk zelf, aangezien de koning daar resideert. De huidige gouverneur-generaals zijn de volgende:

* [[Antigua en Barbuda]]: [[Rodney Williams]] ''([[lijst van gouverneurs-generaal van Antigua en Barbuda|lijst]])''
* [[Australië (land)|Australië]]: [[David Hurley]] ''([[gouverneur-generaal van Australië|functie]] - [[lijst van gouverneurs-generaal van Australië|lijst]])''
* [[Bahama's]]: [[Cornelius Alvin Smith]]
* [[Belize (land)|Belize]]: [[Froyla Tzalam]] ''([[lijst van gouverneurs-generaal van Belize|lijst]])''
* [[Canada]]: [[Mary Simon]] ''([[gouverneur-generaal van Canada|functie]] - [[lijst van gouverneurs-generaal van Canada|lijst]])''
* [[Grenada]]: [[Cécile La Grenade]]
* [[Jamaica]]: [[Patrick Allen]]
* [[Nieuw-Zeeland]]: [[Cindy Kiro]]
* [[Papoea-Nieuw-Guinea]]: [[Bob Dadae]]
* [[Saint Kitts en Nevis]]: [[Marcella Liburd]] ''([[lijst van gouverneurs-generaal van Saint Kitts en Nevis|lijst]])''
* [[Saint Lucia]]: [[Errol Charles]]
* [[Saint Vincent en de Grenadines]]: [[Susan Dougan]]  ''([[lijst van gouverneurs-generaal van Saint Vincent en de Grenadines|lijst]])''
* [[Salomonseilanden]]: [[David Vunagi]]
* [[Tuvalu]]: [[Tofiga Vaevalu Falani]]

'''Koninklijke vertegenwoordiging in de bewoonde overzeese gebieden van de Commonwealth realms'''
* [[afhankelijk gebied#Gemenebest Australië|Australische overzeese gebieden]]: bestuurder (''Administrator''; [[Christmaseiland]] en de [[Cocoseilanden]] gemeenschappelijk; [[Norfolk (eiland)|Norfolk]] afzonderlijk). Deze vertegenwoordigt tevens de Australische federale regering, maar is niet de premier.
* [[Cookeilanden]]: vertegenwoordiger van de koning (''King's Representative'')
* [[Niue]] en [[Tokelau]]: geen vertegenwoordiging
* [[Britse overzeese gebieden]]: gouverneur (''Governor''). Voor de [[Pitcairneilanden]] wordt de functie van gouverneur uitgeoefend door de Britse hoge commissaris (equivalent van [[ambassadeur]]) in Nieuw-Zeeland.
* [[Brits Kroonbezit|Britse Kroonbezit]]tingen: luitenant-gouverneur-generaal (''Lieutenant Governor'')

== Rusland ==
In [[Rusland]] staat het begrip voor de bestuurders van de [[Federale districten van Rusland|federale districten]] die het hoogste regeringsniveau vormen. Ze worden benoemd door de president van de federatie en zijn aan deze ook verantwoording schuldig. Ze hebben een coördinerende functie en zijn belast met het op één lijn brengen van lokale wetgeving met de federale wetgeving. Daartoe zijn er in de afgelopen jaren meer dan 1000 lokale wetten geschrapt, hetgeen bijgedragen heeft aan een verbeterde rechtszekerheid in het land.

Zie ook de externe link [https://web.archive.org/web/20041230234347/http://www.russiaprofile.org/resources/structure/envoys/index.wbp Russische gouverneurs-generaal en hun verantwoordelijkheden]

[[Categorie:Titulatuur]]