Colani op 1 aug 2024 om 04:44

2024-08-01T04:44:13Z

Nieuwe pagina

{{Infobox stormvloed
| Naam = Watersnood van januari 1861
| Afbeelding = Ammerzoden 1861.jpg
| Onderschrift = Overstroomde straat tijdens de Watersnoodramp van 1861 in Ammerzoden
| Jaar = 1861
| Datum = 5 januari 1861
| Regio = [[Bommelerwaard]]
| Doden = geen
| Schade = enorm
}}
De '''watersnoodramp in de Bommelerwaard in januari 1861''' was een [[overstroming]] die werd veroorzaakt door [[ijsgang]] in de [[Waal (rivier)|Waal]]. Door [[kruiend ijs]] ontstond een [[IJsdam|ijsdam]].<ref>[http://www.maaswaalweb.nl/bestanden/BenedenLeeuwen/2011/Watersnood1861/Watersnood1861Precies150JaarGeleden.htm Watersnood 1861 precies 150 jaar geleden]</ref> In december [[1860]] was na een periode van strenge vorst veel ijsvorming ontstaan, waarna een periode van dooi voor kruiend ijs zorgde. In een versmalling bij een bocht in de rivier nabij [[Vuren (dorp)|Vuren]] veroorzaakte het kruiende ijs een ijsdam. Het lukte de omwonenden niet om de dam te doorbreken waarna het water voor de dam begon te stijgen.<ref name="bobn">[http://www.blikopbeneden-leeuwen.nl/nieuws/deel-1-de-watersnood-van-1861/ Deel 1. De Watersnood van 1861]</ref><ref>[http://www.atlas1868.nl/ge/brakel.html Atlas 1868 - Brakel]</ref>

Op [[5 januari]] [[1861]] bezweek de dijk bij [[Brakel (Zaltbommel)|Brakel]], waarbij 23 huizen werden weggespoeld maar geen slachtoffers waren te betreuren.<ref>[https://geheugen.delpher.nl/?/nl/items/KBMI01:LblKBWouters07065 BESCHRIJVING DER WATERSNOOD, in het jaar 1861]</ref> Op 6 januari bezweek de dijk bij [[Zuilichem]]. Ook hierbij waren geen slachtoffers te betreuren.<ref name="bobn"/> In Aalst liep het water op maandagmorgen 7 januari eveneens over de dijk de huizen binnen.<ref name="refdag">{{Citeer journal |last1= |first1= |title= Januari 1861: rampmaand voor de Bommelerwaard |journal= Reformatorisch Dagblad|date= 28 december 1978|pages= 7|url= http://www.digibron.nl/search/detail/012ea1ad478d8e2b42a9e9b9/januari-rampmaand-voor-de-bommelerwaard| accessdate= 31 oktober 2013}}</ref>

Uiteindelijk liep vrijwel het gehele westelijke deel van de [[Bommelerwaard]] onder water, inclusief de aan de Maas gelegen dorpen [[Ammerzoden]], [[Hedel (Gelderland)|Hedel]], [[Nederhemert]], [[Rossum (Gelderland)|Rossum]] en [[Well (Gelderland)|Well]] alsmede [[Bruchem]], [[Gameren]] en [[Kerkwijk]]. De dijkdoorbraken zijn wel de redding geweest van Zaltbommel, waar de hoge waterdruk op de dijken voor veel [[kwel]]water zorgde.<ref name="refdag"/> Na de doorbraken zakte het water maar nieuw hoogwater in februari bracht opnieuw water in de polders.<ref name="mijngld">[http://www.mijngelderland.nl/files/verhalen_pdf/Watervloed_en_waterdreiging_in_de_Bommelerwaard_1861_en_1926.pdf Watervloed en waterdreiging in de Bommelerwaard 1861 en 1926]</ref>

==Effect==
Na deze overstroming, de direct daarop volgende [[watersnood in het Land van Maas en Waal 1861]] en het bezoek van [[Koning (titel)|koning]] [[Willem III der Nederlanden|Willem III]] aan Brakel en [[Beneden-Leeuwen]], kondigde [[Rijkswaterstaat]] aan ''een studie te beginnen naar de regulering van de rivieren om te onderzoeken 'welke middelen er zouden aan te wenden zijn, om de ondervonden onheilen zooveel mogelijk te lenigen, en de herhaling er van te verhoeden'.'' Dit leidde tot de eerste werkzaamheden van de latere [[Maasverbetering]].<ref name="mijngld"/>
<br><br>
Digitalisering en Wiki opmaak: [[Terry van Erp]]
<br>
==Bronnen==
{{References}}

{{Navigatie stormvloeden Nederland}}

[[Categorie:Overstroming in Nederland]]
[[Categorie:Geschiedenis van Gelderland]]
[[Categorie:Geschiedenis van Nederland in de 19e eeuw]]
[[Categorie:1861]]

Watersnood in de Bommelerwaard 1861 - Bewerkingsoverzicht

Colani op 1 aug 2024 om 04:44