Colani: 1 versie geïmporteerd

2023-10-29T14:00:44Z

1 versie geïmporteerd

Nieuwe pagina

De '''Vijf Straffen''' (五刑, ''Wǔ Xíng'') vormden tijdens het keizerrijk eeuwenland de basis voor het Chinese strafrecht. Het concept van de Vijf Straffen is duizenden jaren oud, maar vanaf de [[Sui-dynastie]] (581-618) werden de Vijf Straffen steevast opgenomen in de wetboeken die elke dynastie bij haar stichting publiceerde. In deze wetboeken werd vastgelegd welke straf bij welke misdaad diende te worden toegepast. Het concept van de Vijf Straffen werd ook in andere landen in Oost-Azië toegepast.<ref>Brook cs, pagina 37</ref>

Inhoudelijk veranderden de straffen wel in de loop der tijd, maar het concept van vijf bleef daarbij steeds gehandhaafd.

== Oorsprong ==
[[Bestand:YuGegenFloodChina.jpg|thumb|[[Yu de Grote]]]]
Een van de oudste verwijzingen naar de ''Vijf Straffen'' is te vinden in het [[Boek der Documenten]] (''shujing'') uit de tijd van de [[Zhou-dynastie]] (eind [[10e eeuw v.Chr.|10e eeuw voor Christus]] - [[256 v.Chr.|256 voor Christus]]). Volgens dit document waren de Vijf Straffen voor het eerst toegepast door de Miao en had de mythische [[Huang Di|Gele Keizer]] (circa 2500 voor Christus) deze van hen overgenomen.<ref>Mühlhahn, pagina 29</ref>

Gedurende de daarop volgende [[Xia-dynastie]] (2070 v.Chr. - 1600 v.Chr.) zou de zoon [[Xia Qi]] van [[Yu de Grote]] deze straffen hebben ingesteld:

# Het voorhoofd of gezicht [[tatoeage|tatoeëren]] ''qíng'' 黥
# De neus afsnijden ''yì'' 劓
# [[Amputatie]] van één of twee voeten ''yuè'' 刖
# [[Castratie]]
# [[Doodstraf]]

== Han-dynastie ==
De vijf straffen golden vanaf de [[Xia-dynastie]] in de [[Shang-dynastie]] (1600 - 1046 v.Chr.) en de Zhou-dynastie (1046 - 256 v.Chr.).
Keizer [[Wen (keizer)|Wen]] van de [[Han-dynastie]] schafte de "Vijf Straffen voor Slaven" af op voorstel van mevrouw [[Chunyu Tiying]] 淳于缇萦 en verving ze door de "Vijf Straffen voor Horigen".<ref>[http://books.google.be/books?id=eYhgf_Y90soC&pg=PA176 The Conscience of Humankind, Literature and traumatic experience]</ref><ref>[http://books.google.be/books?ei=bzUzTZrHBIL58AaOlv2cCQ&ct=result&id=WZ8sAAAAMAAJ&dq=means+having+words+tattooed+on+the+face%3B+yixing+means+cutting+off+the+nose%3B+yuexing+means+cutting+off+a+foot%3B+and+gongxing+means+castration.+These+forms+of+punishment+were+all+designed+for+ordinary+people&q=gongxing+castration+ordinary+people&redir_esc=y Daily Report: People's Republic of China, Nummers 223-232]</ref><ref>[http://books.google.be/books?id=qDo3xBcsX-UC&pg=PA69 The Conscience of Humankind, Literature and traumatic experience]</ref> Gedurende de westerse [[Han-dynastie]]<ref>[http://books.google.be/books?id=Dx8VAAAAIAAJ&pg=PA127 An amorous history of the silver creen Shanghai cinema 1896-1937.]</ref> werden tatoeëring en amputatie afgeschaft.

# ''Mò'' 墨 of ''qíng'' 黥 tatoeage op het voorhoofd of het gezicht met onuitwisbare [[Chinese inkt]] (voor 1000 misdaden)
# ''Yì'' 劓, de neus afsnijden (1000 misdaden)
# ''Yuè'' 刖 of ''bìn'' 膑/臏 gedurende de [[Xia-dynastie]] en ''zhǎnzhǐ'' 斩趾 gedurende de [[Qin-dynastie]], amputeren van één of twee voeten of van de knieschijf o.a. bij [[Sun Bin]] gedurende de [[Periode van de Strijdende Staten]] (500 misdaden)
# ''Gōng'' 宫 of ''yínxíng'' 淫刑 of ''fǔxíng'' 腐刑 castratie met wegsnijden van [[penis]] en [[teelballen]], waarna de veroordeelde als [[eunuch]] in het keizerlijk paleis moest werken. De straf gold voor seksuele misdrijven zoals verkrachting en overspel. (300 misdaden)<ref>[http://books.google.be/books?id=aSGrAAAAIAAJ&pg=PA366 Dictionary of Chinese law and government]</ref><ref>[http://books.google.be/books?id=wXi5IQmqNacC&pg=PA76 The culture of sex in ancient China]</ref>
# ''Dà Pì'' 大辟, doodstraf: (200 misdaden)
## [[Vierendeling (straf)|vierendelen]] ''fēn wéi lù'' 分为戮
## ''chēliè'' 车裂; [[levend koken]]
## ''pēng'' 烹; [[onthoofding]]
## ''xiāoshǒu'' 枭首; [[wurging]] of ''jiǎo'' 绞
## [[Dood door duizend sneden]] ''língchí'' 凌迟

== Sui-dynastie==
Vanaf de [[Sui-dynastie]] en de [[Tang-dynastie]] die regeerden van 581 - 907 werden ze vervangen door onderstaande straffen. De lichtste twee waren varianten op geselen, gevolgd door dwangarbeid en deportatie. De zwaarste straf was de doodstraf.

# [[Geselen]] met [[bamboe]]
# [[Stokslag]]en
# [[Dwangarbeid]]
# [[Verbanning]]
# [[Doodstraf]]

== Tot de Qing-dynastie==
[[Bestand:Lingchi (cropped).jpg|thumb|[[Dood door duizend sneden]] te [[Beijing]] in april 1905 op [[Fou-Tchou-Li]]]]
In de [[Sui-dynastie]] kregen de Vijf Straffen de vorm die ze tot de laatste keizerlijke dynastie (de [[Qing-dynastie|Qing]]) zouden. De straffen waren in bepaalde gevallen afkoopbaar. Ter vergelijking: tijdens de regering van Keizer [[Qianlong]] (1736 – 1795) bedroeg het gemiddelde dagloon van een bouwarbeider in de provincie [[Zhili]] 0,72 koperen ''wén'' 文. Een [[guàn]]'' 贯/貫 was 1000 ''wén''.

# ''Chī'' 笞, slagen op de billen met een lichte bamboestok.
## 10 slagen, afkoopbaar met 600 koperen ''[[wén]]'' (文)
## 20 slagen, afkoopbaar met 1 ''[[guàn]]'' (贯/貫) en 200 ''wén''
## 30 slagen, afkoopbaar met 1 ''guàn'' en 800 ''wén''
## 40 slagen, afkoopbaar met 2 ''guàn'' en 400 ''wén''
## 50 slagen, afkoopbaar met 3 ''guàn''
#''Zhàng'' 杖, stokslagen op de rug, benen of billen
## 60 stokslagen, afkoopbaar met 3 ''guàn'' en 600 ''wén''
## 70 stokslagen, afkoopbaar met 4 ''guàn'' en 200 ''wén''
## 80 stokslagen, afkoopbaar met 4 ''guàn'' en 800 ''wén''
## 90 stokslagen, afkoopbaar met 5 ''guàn'' en 400 ''wén''
## 100 stokslagen, afkoopbaar met 6 ''guàn''
# ''Tú'' 徒, dwangarbeid
## 1 jaar dwangarbeid plus 60 stokslagen, afkoopbaar met 12 ''guàn''
## 1,5 jaar dwangarbeid plus 70 stokslagen, afkoopbaar met 15 ''guàn''
## 2 jaar dwangarbeid plus 80 stokslagen, afkoopbaar met 18 ''guàn''
## 2,5 jaar dwangarbeid plus 90 stokslagen, afkoopbaar met 21 ''guàn''
## 3 jaar dwangarbeid plus 100 stokslagen, afkoopbaar met 24 guàn
# ''Liú'' 流, [[verbanning]]
## 2000 ''[[Li (lengtemaat)|lĭ]]'' (里) plus 100 stokslagen, afkoopbaar met 30 ''guàn''
## 2500 ''lǐ'' plus 100 stokslagen, afkoopbaar met 33 ''guàn''
## 3000 ''lǐ'' plus 100 stokslagen, afkoopbaar met 36 ''guàn''
# ''Sĭ'' 死, doodstraf. De doodstraf was afkoopbaar met 42 ''guàn''. Vanaf de [[Sui-dynastie]] en de [[Tang-dynastie]] waren er eerst twee en later drie mogelijkheden:
## Wurging ''jiǎo'' 絞/绞
## Onthoofding ''zhǎn'' 斩/斬
## [[Dood door duizend sneden]] ''língchí'' 凌迟 Vanaf de [[Song-dynastie]] (970 – 1279)

== Vrouwen ==
[[Bestand:Torturing the Fingers.jpg|thumb|Marteling van de vingers, voor 1801]]
Voor vrouwen golden andere straffen:
# ''Xíngchōng'' 刑舂, verplicht graan malen
# ''Zǎnxíng'' 拶刑 of ''zǎnzhĭ'' 拶指, de vingers pletten tussen stokken
# ''Zhàngxíng'' 杖刑, stokslagen
# ''Gōngxíng'' 宫刑, opsluiting
# ''Cìsǐ'' 赐死, gedwongen [[zelfmoord]]

{{Appendix||2=
* {{Bronvermelding anderstalige Wikipedia|taal=en|titel=Five Punishments|oldid= 613703039|datum=20141231}}
;Literatuur
* Mühlhahn, Klaus (2009) ''[https://books.google.nl/books?id=YXC2mmpfHgEC&printsec=frontcover Criminal Justice in China: A History]'' Harvard: Harvard University Press
* Brook, Timothy, Jérôme Bourgon en Gregory Blue (2008) ''[https://books.google.nl/books?id=7TfWj_N6QXYC&printsec=frontcover Death by a Thousand Cuts]'' Harvard: Harvard University Press
;Referenties
{{References}}
}}

[[Categorie:Geschiedenis van China]]
[[Categorie:Wet]]
[[Categorie:Lijfstraf]]

Vijf straffen - Bewerkingsoverzicht

Colani: 1 versie geïmporteerd