Colani: 1 versie geïmporteerd

2024-07-06T14:46:25Z

1 versie geïmporteerd

Nieuwe pagina

{{Infobox vuurwapen
| naam=Stengun
| afbeelding=Smg sten Mk VI.jpg
| onderschrift =
| type=Pistoolmitrailleur
| land=[[Verenigd Koninkrijk]]
| gebruik=Tweede Wereldoorlog, Koreaanse Oorlog
| land_gebruik=Verenigd Koninkrijk
| ontworpen_in=1941
| aantal=~3.7 miljoen
| varianten=Mk. I, II, II(S), III, IV, V, VI(S)
| kaliber=9 mm parabellum
| gewicht_leeg=3,18 kg
| lengte=760 mm
| capaciteit=32 patronen
| cilinder=196 mm
}}
[[Bestand:Stengun Oorlogsmuseum Overloon 5-10-2021 11-33-15.jpg|miniatuur|Een stengun in het [[Oorlogsmuseum Overloon]]]]
Een '''stengun''' is een [[Verenigd Koninkrijk|Britse]] 9mm-[[Machinepistool|pistoolmitrailleur]] die tijdens de [[Tweede Wereldoorlog]] en de [[Koreaanse Oorlog]] veel werd gebruikt door de strijdkrachten van het Verenigd Koninkrijk en het [[Gemenebest van Naties|Britse Gemenebest]]. Deze mitrailleur stond bekend om zijn eenvoudige ontwerp en betrekkelijk lage productiekosten. STEN is een acroniem ontleend aan de naam van de belangrijkste twee ontwerpers, majoor Reginald '''S'''hepherd en Harold '''T'''urpin, gecombineerd met de beginletters van [[Enfield Town|'''EN'''field]], de vestigingsplaats van de [[Royal Small Arms Factory]] (RSAF) in [[Enfield Lock]] in [[Londen]]. Gedurende de [[1940-1949|jaren veertig]] werden er zo'n vier miljoen stenguns gemaakt.

== Geschiedenis ==
De stengun werd ontworpen op het moment dat het Verenigd Koninkrijk de [[Slag om Engeland|Battle of Britain]] voerde en vreesde voor een invasie door [[nazi-Duitsland]]. Bij [[Duinkerke]] waren veel wapens verloren gegaan, en het leger werd uitgebreid. Tot in [[1941]] kochten de Britten van de [[Verenigde Staten|Amerikanen]] alle [[Thompsonpistoolmitrailleur]]s die ze maar konden krijgen, maar zelfs dat dekte bij lange na de behoefte niet en toen de Amerikanen in de oorlog gingen meevechten werden de tekorten nog groter. Bovendien waren ze niet bepaald goedkoop. Daarom kreeg de Royal Ordnance Factory Enfield opdracht om een alternatief te ontwikkelen, dat bovendien veel goedkoper moest zijn.

De eerste versie, Mark I, werd in juni [[1941]] bij het Britse leger ingevoerd. De Mark V versie uit [[1944]] werd nog tot in de [[1960-1969|jaren zestig]] gebruikt en werd toen geleidelijk aan uitgefaseerd, en vervangen door de Sterling pistoolmitrailleur. Andere leden van het [[Gemenebest van Naties|Brits Gemenebest]] ontwikkelden hun eigen vervangers.

== Ontwerp ==
De stengun was zo ontworpen dat voor de productie zo min mogelijk specialistische kennis nodig was. Zoals veel massaproductiewapens bestond de stengun uit eenvoudige metalen onderdelen, die nauwelijks hoefden te worden [[lassen|gelast]]. Veel van de productie van onderdelen werd uitbesteed aan kleine werkplaatsen, waarna de wapens bij Enfield werden geassembleerd. In de loop van de oorlog werd het ontwerp nog aangepast, en ten slotte kostte de productie van het basismodel, de Mark III, nog maar vijf [[Manuur|manuren]]. Sommige goedkope versies bestonden uit niet meer dan 47 onderdelen. Die zagen er kaal uit; niet meer dan een pijp en een metalen lus als handgreep. De Mark I en Mark V waren wat beter afgewerkt, met een houten handgreep en kolf.

De stengun had een kamer voor [[9×19mm Parabellum]]-pistoolmunitie, wat handig was, omdat buitgemaakte Duitse munitievoorraden dan ook konden worden gebruikt. Een stengun was klein en kon uit elkaar worden genomen tot alleen een paar onschuldig uitziende onderdelen overbleven. Dit maakte de stengun vooral handig voor acties van partizanen. [[Guerrilla]]strijders in West- en Oost-Europa raakten bedreven in het repareren, aanpassen en ten slotte zelf nabouwen van de stengun. In bezet [[Polen]] werden meer dan 2000 stenguns vervaardigd en ongeveer vijfhonderd vergelijkbare [[Blyskawica]] pistoolmitrailleurs. De stenguns werden door soldaten vaak afgekraakt wegens hun onnauwkeurigheid, die het gevolg was van een wel erg simpel vizier, en omdat ze als gevolg van een slecht ontworpen magazijn vaak vastliepen. Verder gingen ze gemakkelijk per ongeluk af als ze op de grond vielen of een tik kregen. Er bestaan verhalen dat geallieerde soldaten soms wedstrijdjes hielden om te zien hoeveel patronen een stengun kon afvuren door een geladen stengun keihard op de grond te slaan, dit lijkt erg onwaarschijnlijk door het gevaar dat ontstaat wanneer een pistool in het wilde weg schiet. Het ontwerp werd tijdens de oorlog nog voortdurend verbeterd.

Omdat de stengun zo eenvoudig te maken was, produceerden de Duitsers aan het eind van de oorlog hun eigen versie, de [[MP 3008]].

== Externe link ==
* {{en}}[http://www.hlebooks.com/ebook/stenload.htm British Sten submachine gun], uitleg in e-boek
* [http://www.thefirearmblog.com/blog/2015/07/07/simple-compact-low-cost-submachine-gun-prototype/ Sten]

{{Navigatie vuurwapens Verenigd Koninkrijk Tweede Wereldoorlog}}

[[Categorie:Brits vuurwapen in de Tweede Wereldoorlog]]

Stengun - Bewerkingsoverzicht

Colani: 1 versie geïmporteerd