Colani: Tekst vervangen - "18e" door "18^e"

2024-11-23T18:57:40Z

Tekst vervangen - "18e" door "18<sup>e</sup>"

Nieuwe pagina

{{Infobox plaats in Nederland
| soort = Voormalige gemeente
| naam = Sprang-Capelle
| bestandsnaam vlag = Sprang-Capelle vlag.svg
| bestandsnaam wapen = Sprang Capelle wapen.svg
| vlagartikel = Vlag van Sprang-Capelle
| wapenartikel = Wapen van Sprang-Capelle
| provincie = {{NL-vlag|Noord-Brabant}}
| gemeente = {{NL-vlag|Waalwijk}}
| postcode = 5161
| km2 =
| lat_deg = 51
| lat_min = 40
| lat_sec = 13
| lon_deg = 5
| lon_min = 2
| lon_sec = 48
| woonplaatscode = 2596
| image =Sprang Capelle, straatzicht Van der Duinstraat 2012-10-07 15.32.jpg
| caption = Sprang Capelle, straatzicht Van der Duinstraat
}}
'''Sprang-Capelle''' is een voormalige gemeente in de [[Nederland]]se provincie [[Noord-Brabant]], die in [[1997]] samen met [[Waspik]] en [[Waalwijk (plaats)|Waalwijk]] is opgegaan in de [[Waalwijk (gemeente)|gemeente Waalwijk]]. Sprang-Capelle ligt in [[De Langstraat]] ten westen van Waalwijk langs de [[Bergsche Maas]]. Transport, de bouw, kleinschalige industrie en land- en tuinbouw zijn de belangrijkste bronnen van inkomen.

De gemeente Sprang-Capelle is in [[1923]] ontstaan na het samenvoegen van de gemeenten [[Sprang (plaats)|Sprang]], [[Vrijhoeve-Capelle]] (in de volksmond Vrijhoeve) en [[Capelle (Noord-Brabant)|Capelle]]. Sinds Sprang-Capelle is opgegaan in de gemeente Waalwijk, is er aan de noordzijde van de kern Sprang een woonwijk verrezen, genaamd [[Driessen (Waalwijk)|Driessen]]. Driessen valt echter onder de bebouwde kom van Waalwijk.
[[Bestand:24006411 Sokkel met tekst en beeld van geketende vrouw - Sprang-Capelle - 20341062 - RCE w800 h600 (1).jpg|thumb|Oorlogsmonument ter ere van de “held van de Langstraat” [[Jan de Rooij (verzetsstrijder)|Jan de Rooij]]]]

==Protestants==
Sprang-Capelle kent van oudsher een [[Protestantisme|protestantse]] signatuur. Dit is opvallend, omdat in de omgeving vooral dorpen en steden te vinden zijn die een [[Rooms-Katholieke Kerk|rooms-katholiek]] karakter hebben. Tot aan [[1814]] behoorden de dorpen die Sprang-Capelle vormen, net als het nabijgelegen [['s Gravenmoer]], tot het [[Baljuw]]schap [[Zuid-Holland]] van het [[Graafschap Holland|Gewest Holland]], waar de [[Reformatie]] veel eerder ingang vond dan in de [[Meierij van 's-Hertogenbosch]] (die pas in [[1648]] bij de [[Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden|Republiek der Verenigde Nederlanden]] werd gevoegd). In Vrijhoeve en Capelle is dan ook de Zuid-Hollandsedijk te vinden.
Een groot deel van de inwoners schaart zich onder de [[bevindelijk gereformeerden]], wat zich o.a. uit in de uitslag van lokale, provinciale en landelijke verkiezingen, waarbij er veel gestemd wordt op de [[Staatkundig Gereformeerde Partij|SGP]] en [[ChristenUnie]]. Hierdoor maakt Sprang-Capelle deel uit van de [[Bijbelgordel#ligging|Bijbelgordel]].

==Bezienswaardigheden==
[[Bestand:Kerk_sprang_1.jpg|thumb|[[Hervormde kerk (Sprang)|Grote of Sint Nicolaaskerk]]]]
[[Bestand:Molen_sprang_2.jpg|thumb|Molen [[Dye Sprancke (molen)|Dye Sprancke]]]]

* In Sprang, de meest oostelijke kern, zijn twee markante bezienswaardigheden te zien. [[Standerdmolen]] [[Dye Sprancke]] staat aan de Oudestraat. In [[oktober 2005]] is de molen [[renovatie|gerenoveerd]]. Aan de Kerkstraat staat de [[15e eeuw|vijftiende-eeuwse]] [[Hervormde kerk (Sprang)|Grote of Sint Nicolaaskerk]],<ref>[https://web.archive.org/web/20080314152115/http://www.hervormd-sprang.nl/historie.html Historie van de Grote of Sint Nicolaas kerk te Sprang-Capelle]</ref><ref>http://reliwiki.nl/index.php?title=Sprang-Capelle,_Kerkstraat_34_-_Hervormde_Kerk</ref> met [[Fresco (schilderterm)#De techniek van het fresco|secco]]'s op een aantal van de binnenmuren. Gebouwd als [[Rooms-Katholieke Kerk|rooms-katholiek]] godshuis, maar na de reformatie in handen van protestanten gekomen. De toren is eigendom van de gemeente Waalwijk, het kerkgebouw zelf behoort toe aan de Hervormde Gemeente ([[Protestantse Kerk in Nederland|PKN]]) van Sprang. Zie ook: [[Lijst van rijksmonumenten in Sprang]].
* [[Vrijhoeve-Capelle]] herbergt de centrumfuncties van Sprang-Capelle. Men vindt er een winkelplein (Raadhuisplein) met daaraan het voormalige gemeentehuis van Sprang-Capelle. In deze kern ligt ook het [[Kasteel Zuidewijn]], een 16e-eeuws kasteeltje, in eigendom van en bewoond door een deel van de familie [[De Roy|De Roy van Zuydewijn]].
* In Capelle is een [[jachthaven]], die in verbinding staat met het [[Oude Maasje]]. Dit riviertje mondt bij [[Raamsdonksveer]] uit in de [[Bergsche Maas]]. Aan de Bergsche Maas, bij het veer naar [[Dussen]], worden met een monument de slachtoffers herdacht van de strijd bij [[Strijd om Kapelsche Veer|Kapelsche Veer]] in de [[Tweede Wereldoorlog]]. Aan de Hoofdstraat staat de Hervormde Kerk uit de 18<sup>e</sup> eeuw.

==Recreatie==
Sprang-Capelle beschikt over een openluchtzwembad, [[Zidewinde]].

==Verenigingen==
Sprang-Capelle kent een rijk verenigingsleven. Er zijn verschillende sportclubs en diverse muziek- en zangverenigingen. De lokale [[scouting]]groep is vernoemd naar de Sprangse [[Nederlands verzet in de Tweede Wereldoorlog|verzetsstrijder]] [[Jan de Rooij (verzetsstrijder)|Jan de Rooij]]. Ondanks twee gemeentelijke herindelingen hebben Sprang, Vrijhoeve en Capelle altijd hun eigen karakter behouden en hebben de drie dorpen elk een eigen voetbalvereniging [[NEO '25]] (Sprang), [[SSC '55]] (Vrijhoeve) en [[SV Capelle]] (Capelle).

==Verkeer en vervoer==
Belangrijke ontsluitingswegen zijn de [[provinciale weg 261|N261]] aan de oostzijde en [[rijksweg 59|A59]] aan de noordkant van de voormalige gemeente.

Openbaar vervoer per bus van [[Arriva Personenvervoer Nederland|Arriva]] met:
*Lijn 134: [[Raamsdonksveer]] - [[Raamsdonk]] - [[Waspik]] - Sprang-Capelle - [[Waalwijk (stad)|Waalwijk]]
*Lijn 136: [['s-Hertogenbosch]] - [[Vlijmen]] - [[Nieuwkuijk]] - [[Drunen]] - Waalwijk - Sprang-Capelle - [[Kaatsheuvel]] - [[Loon op Zand (plaats)|Loon op Zand]] - [[Tilburg]]
*Lijn 231: [[Rijen]] - [[Dongen (plaats)|Dongen]] - [['s Gravenmoer]] - Kaatsheuvel - Sprang-Capelle - Waalwijk
*Lijn 300: 's Hertogenbosch - Waalwijk - Sprang-Capelle - Kaatsheuvel - Loon op Zand - Tilburg
*Lijn 301: 's Hertogenbosch - Vlijmen - Drunen - Waalwijk - Sprang-Capelle - Kaatsheuvel - Tilburg
*Lijn 674: Loon op Zand - Kaatsheuvel - Sprang-Capelle - Waalwijk - [[Wijk en Aalburg]] - [[Andel (Nederland)|Andel]]

==Geboren==
* [[Adriaan Gerrit Verhoeven]] (1886 - 1976), waterbouwkundige
* [[Hendrik Chabot]] (1894-1949), kunstschilder en beeldhouwer
* [[Jan de Rooij (verzetsstrijder)|Jan de Rooij]] (1923-1945), verzetsstrijder
* [[Dick de Cloe]] (1947), politicus
* [[Arnold Stam]] (1968), marathonschaatser
* [[Harm-Jan van Schaik]] (1976), politicus
* [[Wieki Somers]] (1976), ontwerpster en vormgeefster
* [[Johan Goossens (cabaretier)|Johan Goossens]] (1982), cabaretier, schrijver en docent

==Zie ook==
* [[Lijst van burgemeesters van Sprang-Capelle]]

== Externe link ==
* [https://web.archive.org/web/20151020011328/https://www.waalwijk.nl/Pub/Home/Wonen/Wonen-Wijken-en-Buurten/Sprang---Capelle--Landgoed-Driessen.html Impressie van Sprang-Capelle op de site van de gemeente Waalwijk]
*[http://www.sprang-capelle.family Gezinsreconstructies van families en inwoners van de gemeente Sprang-Capelle (1611-1940)]

{{Appendix}}
{{Commonscat|Sprang-Capelle}}
{{Navigatie gemeente Waalwijk}}
{{Coor title dms|51|40|13|N|5|2|48|E|type:city_scale:12500_region:NL}}

[[Categorie:Geografie van Waalwijk]]
[[Categorie:Voormalige gemeente in Noord-Brabant]]

Sprang-Capelle - Bewerkingsoverzicht

Colani: Tekst vervangen - "18e" door "18e"

Colani: Tekst vervangen - "18e" door "18^e"