https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=ShakuShaku - Bewerkingsoverzicht2026-04-22T10:00:23ZBewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wikiMediaWiki 1.43.6https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?title=Shaku&diff=11132&oldid=prevColani: 1 versie geïmporteerd2022-11-15T17:10:39Z<p>1 versie geïmporteerd</p>
<p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>De '''''chi''''' ([[Chinese talen|Chinees]]: 尺, [[Hanyu pinyin|Pinyin]]: chǐ, [[Wade-Giles|Wade]]: ''chih'') of '''''shaku''''' ([[Japans]]: 尺) is een traditionele [[China|Chinese]] en [[Japan]]se [[lengtemaat]], ongeveer gelijk aan één [[Voet (lengtemaat)|voet]]. De ''shaku'' is oorspronkelijk afgeleid uit de natuur: de gemiddelde lengte tussen de ''knopen'' op een [[bamboe]]stengel. In beide gebieden wordt het [[Hanzi|karakter]] op dezelfde manier geschreven. De lengtemaat heeft één en dezelfde oorsprong, maar de huidige standaard maat verschilt per land.<br />
<br />
De ''chi'' of ''shaku'' is op te delen in 10 kleinere eenheden, de 寸 ([[Sun (lengtemaat)|''cun'' in China, ''sun'' in Japan]]). 10 ''chi'' of ''shaku'' staat gelijk aan een 丈 (''zhang'' in China, ''jō'' in Japan).<br />
<br />
== ''Chi'' in China ==<br />
=== Moderne waarden ===<br />
In de [[Volksrepubliek China]] is de ''chi'' sinds [[1984]] gedefinieerd als exact 1/3 [[meter]] (33 1/3&nbsp;cm). In [[Hongkong]] echter staat de eenheid ([[Kantonees dialect|Kantonees]]: ''chek'') gelijk aan 0,371475 meter.<br />
<br />
In [[Taiwan]], staat de ''chi'' gelijk aan de Japanse ''shaku'', d.w.z. 10/33 meter (30 1/3&nbsp;cm).<br />
<br />
=== Historische waarden ===<br />
De studie van vroegere heersers en het gebruik van artefacten waarvan de afmetingen bekend waren in de toenmalige ''chi'' heeft wetenschappers in staat gesteld de afmetingen van de ''chi'' te bepalen van de [[2e eeuw v.Chr.]] tot de [[3e eeuw|3e eeuw n.Chr.]] (van de [[Qin-dynastie]] tot de koninkrijken [[Koninkrijk Wu|Wu]] en [[Koninkrijk Wei|Wei]]). De waarde van de ''chi'' varieerde tussen 23,1 en 24,3&nbsp;cm.<ref>{{cite book|url=http://books.google.com.au/books?id=eiTJHRGTG6YC|page=8<br />
| title=The nine chapters on the mathematical art: companion and commentary<br />
| first=Kangshen|last= Shen|first2= John N.|last2= Crossley|first3= Anthony Wah-Cheung|last3= Lun|first4=Hui|last4= Liu<br />
| publisher = Oxford University Press|year= 1999<br />
isbn= 0198539363}}</ref><br />
<br />
Mogelijk gebruikten vroege Chinese astronomen de ''chi'' als een maat voor hoeken; moderne analyses van historische archieven wijzen er op dat het mogelijk gelijkstond aan een [[booggraad]].<ref>[http://adsabs.harvard.edu/abs/1987AcASn..28..397L Liu, C. Y, ''A Research on the Implication of Zhang-Chi in Ancient Chinese Astronomical Records''. ACTA ASTRONOMICA SINICA V.28:4, P. 402, 1987]</ref><br />
<br />
In de 19e eeuw, varieerde de waarde van de ''chi'', afhankelijk van het deel van het land en het gebruik tussen de 31 en 36&nbsp;cm.<ref>{{cite book|url= http://books.google.com.au/books?id=fIgBAAAAQAAJ<br />
| first=Robert C. |last=Carrington<br />
| publisher=Potter |year=1864<br />
| title=Foreign measures and their English values<br />
| page=22<br />
}}</ref><br />
<br />
== ''Shaku'' in Japan ==<br />
Sinds [[1891]] wordt de Japanse ''shaku'' gedefinieerd als 10/33 meter (30 1/3&nbsp;cm) oftewel 3 1/3 ''shaku'' staat gelijk aan één meter.<br />
<br />
== Referenties ==<br />
{{References}}<br />
<br />
== Externe link ==<br />
* [https://web.archive.org/web/19990221223050/http://lamar.colostate.edu/~hillger/internat.htm#japan Japans Metrisch systeem] door Joseph B. Reid<br />
<br />
[[Categorie:Lengtemaat]]<br />
[[Categorie:Niet-SI-eenheid]]<br />
[[Categorie:Geschiedenis van Japan]]</div>Colani