Colani: Nieuwe pagina aangemaakt met ''''Secularisme''' (Latijn ''saecularis'', wereldlijk, tijdelijk) is de overtuiging dat religie en geloof geen invloed mogen uitoefenen op de maatschappij. http://www.rkk.nl/abc/detail_objectID285282.html De term werd bedacht door George Holyoake. Secularisme kreeg vorm in de negentiende eeuw als een expliciete aanval tegen de bevoorrechte positie van de Kerk van Engeland in het Verenigd Koninkrijk. Sommige se...'

2024-07-27T13:11:11Z

Nieuwe pagina aangemaakt met ''''Secularisme''' (Latijn ''saecularis'', wereldlijk, tijdelijk) is de overtuiging dat religie en geloof geen invloed mogen uitoefenen op de maatschappij. <ref>http://www.rkk.nl/abc/detail_objectID285282.html</ref> De term werd bedacht door George Holyoake. Secularisme kreeg vorm in de negentiende eeuw als een expliciete aanval tegen de bevoorrechte positie van de Kerk van Engeland in het Verenigd Koninkrijk. Sommige se...'

Nieuwe pagina

'''Secularisme''' (Latijn ''saecularis'', wereldlijk, tijdelijk) is de overtuiging dat [[religie]] en geloof geen invloed mogen uitoefenen op de [[Maatschappij (sociologie)|maatschappij]]. <ref>http://www.rkk.nl/abc/detail_objectID285282.html</ref> De term werd bedacht door [[George Holyoake]]. Secularisme kreeg vorm in de negentiende eeuw als een expliciete aanval tegen de bevoorrechte positie van de Kerk van Engeland in het Verenigd Koninkrijk.

Sommige secularisten willen dat religie een privézaak is en ze vinden dat de staat er geen mening of beleid over hoort te hebben. Ze willen ook de cultuuraspecten die uit religie afkomstig zijn, verwijderen. Vandaar dat populaire christelijke feestdagen zoals Kerstmis en Pasen in toenemende mate geseculariseerd zijn, en is het gebruikelijk voor mensen van elk geloof, of zonder geloof, om deze feestdagen te vieren.

Het scherpe onderscheid tussen kerk en staat in de Amerikaanse constitutie is nog een voorbeeld van secularisme; op staatsscholen wordt bidden tijdens schooltijd niet toegestaan.

De evolutietheorie in de westerse opvoeding wordt soms gezien als een ander voorbeeld van secularisme, vooral wanneer alternatieve mogelijkheden van kosmische schepping worden uitgesloten.

De [[scheiding tussen kerk en staat]] is een belangrijk principe in veel [[westerse cultuur|westerse]] [[staat (politiek)|staten]]. Er is geen verstrengeling tussen religieus gezag en overheidsmacht (ofwel [[wereldlijk gezag]]), maar dit sluit niet uit dat er een religie kan zijn die een bevoorrechte positie heeft.

Seculiere staten gaan een stapje verder: de staat tracht zich neutraal op te stellen tegenover alle religies, voor zover deze de burgerlijke wetgeving integraal erkennen en respecteren.{{Bron?||2011|09|23}}
Deze staten beschermen hun onderdanen ook tegenover eventuele religieus gemotiveerde inbreuken op hun rechten.
In radicaal seculiere (dus secularistische) staten (zoals Frankrijk en het [[laïcisme]] aldaar) worden de meeste vormen van religie zelfs verbannen uit het staatsleven. Religieuze overtuiging mag daardoor enkel binnen de private levenssfeer geuit worden. Degenen die de religie zo sterk uit het maatschappelijke leven willen weren, worden door sommige van hun tegenstanders ook wel [[verlichtingsfundamentalisme|verlichtingsfundamentalisten]] genoemd.

== Oorsprong ==
Het secularisme vindt zijn oorsprong in de [[Verlichting (stroming)|verlichting]], waarin bepaalde filosofen zoals [[Voltaire]] zich afkeerden van een [[god (algemeen)|godsbesef]] en beweerden louter binnen de menselijke kennis en [[wetenschap]] een antwoord te kunnen vinden op existentiële vragen.

[[Secularisering]] is de toenemende oriëntatie van de mens op deze wereld, het aardse. De interesse in, het belang van, en de betrokkenheid op projecties in een [[Transcendentie (filosofie)|transcendente]] werkelijkheid boven de dagelijkse realiteit neemt af. De secularisatietheorie is niet onomstreden, integendeel, het is wellicht niet alleen het meest centrale maar ook het meest betwistbare begrip binnen de godsdienstsociologie.

Een vroege voorloper is wellicht het middeleeuwse [[antisacerdotalisme]] dat in de twaalfde tot veertiende eeuw veel aanhang kende in de grote Belgische en Nederlandse steden, bijvoorbeeld [[Tanchelm|Tanchelijn]] in Antwerpen.{{Bron?||2011|12|06}}

== Begripsverwarring ==
* [[Secularisatie]] is, strikt genomen, het onteigenen van bezit van de Kerk. Het gaat hier dan meestal om het bezit van land en [[klooster (gebouw)|kloosters]] dat overgaat van de [[Rooms-katholieke Kerk|Katholieke Kerk]] op de [[staat (politiek)|staat]].
* [[Ontkerkelijking]] is het proces waarbij de kerk als instituut invloed verliest in de maatschappij en het aantal kerkleden sterk daalt. Hieronder valt de trend dat steeds minder mensen de kerk bezoeken, en ook de [[scheiding van kerk en staat]]. Ook het specifiekere begrip secularisatie zou hieronder geschaard kunnen worden. Maar secularisatie wordt tegenwoordig soms ook wel meer algemeen gebruikt als synoniem voor ontkerkelijking. <ref>http://www.rkk.nl/abc/detail_objectID285301.html</ref> <ref>http://www.rkk.nl/abc/detail_objectID285285.html</ref>
* [[Secularisering]] is de neergang van het belang van religie als levenshouding in een maatschappij. Ontkerkelijking zou onder dit brede begrip geschaard kunnen worden. Secularisatie wordt vaak met secularisering verward: soms wordt dan ook wel secularisatie gebruikt als eigenlijk meer algemeen secularisering bedoeld wordt.
* Secularisme is de stroming die zich beijvert voor secularisering van staat en maatschappij: secularisten proberen de invloed van kerk en religie terug te dringen. Hier tegenover staat de stroming van het [[confessionalisme]] (politiek-ideologisch).
* Binnen het [[christendom]] staat het begrip seculier (wereldlijk) tegenover regulier (van een kloosterorde). Een seculier [[priester]] is een geestelijke die niet is aangesloten bij een reguliere [[Kloosterorde|orde]], dan wel geen kloosterling is. Zie bijvoorbeeld [[Seculiere kanunnik]] versus [[Reguliere kanunnik]].

== Zie ook ==
* [[Seculier humanisme]]
* [[Wereld (christendom)]]
* [[Ontzuiling]]
{{Appendix}}

[[Categorie:Liberalisme]][[Categorie:Secularisme| ]]

Secularisme - Bewerkingsoverzicht