https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=Randschrift 2026-04-27T10:28:08Z Bewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wiki MediaWiki 1.43.6 https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?title=Randschrift&diff=132724&oldid=prev 2024-08-23T16:35:19Z

<p>1 versie geïmporteerd</p> <p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>[[Bestand:Rijksdaalders met randschrift.jpg|thumb|right|Rijksdaalders met het randschrift &#039;&#039;God zij met ons&#039;&#039;]]<br /> [[Bestand:3_gulden_deventer_1698_randschrift.jpg|thumb|right|Zilveren drieguldenstuk van de stad [[Deventer]] uit 1698 met opliggend randschrift dat luidt: &#039;&#039;In te domine speravi non confundar in æternum&#039;&#039; &quot;Op U, o Heer, betrouw ik, laat mij niet te schande worden&quot;.]]<br /> [[Bestand:Randschriftklok.jpg|thumb|right|Randschrift op een kerkklok: &#039;&#039;Martinus vocor et cives Gennapienses ad ecclesiam S. Martini tempore suo voco&#039;&#039;, dat vertaald kan worden als: &#039;&#039;Martinus word ik genoemd en ik roep de [[Gennep (plaats)|Gennepenaren]] op zijn tijd naar de [[Sint-Martinuskerk (Gennep)|kerk van Sint-Martinus]]&#039;&#039;]]<br /> Het &#039;&#039;&#039;randschrift&#039;&#039;&#039; (in de [[numismatiek]] ook &#039;&#039;&#039;kantschrift&#039;&#039;&#039; of &#039;&#039;&#039;omschrift&#039;&#039;&#039; genoemd) is een tekst op de rand van een &#039;&#039;&#039;[[munt (betaalmiddel)|munt]]&#039;&#039;&#039;. Bij munten uit dure [[metaal|metalen]] dient een randschrift om het zogenaamde [[snoeien (numismatiek)|snoeien]] tegen te gaan.<br /> <br /> Randschriften kunnen verdiept worden aangebracht (zoals in de [[Nederlandse 1 gulden|guldens]] en [[rijksdaalder]]s van het [[Koninkrijk der Nederlanden|Koninkrijk]] en in de 2 euromunt) of opliggend. Verdiepte randschriften zijn de meer algemene variant. Opliggende randschriften zijn zeldzamer, complexer in productie en fraudebestendiger doordat ze voelbaar zijn.<br /> <br /> De eerste munt met een randschrift werd in [[Engeland]] geslagen: de z.g. &#039;&#039;Cromwellcrown&#039;&#039; van 1658.&lt;ref&gt; Carl Christoph Schmieder: Handwörterbuch der gesammten Münzkunde (1811), p. 104.&lt;/ref&gt; Het randschrift luidde: &#039;&#039;Has nisi peritvrvs mihi adimat nemo&#039;&#039;, vertaald: “Wee hij die mij snoeit”. De eerste Nederlandse munten met een randschrift waren [[zilveren rijder]]s geslagen in [[Amsterdam]] in 1672 en 1673.&lt;ref&gt; J.C. van der Wis, T. Passon, Catalogus van de Nederlandse munten 1555-1806: 2.02.24; 2.02.46; 2.02.50; 2.02.64.&lt;/ref&gt; Munten met een randschrift uit de [[Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden|provinciale tijd]] zijn uiterst zeldzaam. <br /> <br /> Sprekend is de tekst op de rand van een aantal Engelse en Britse munten DECVS ET TVTAMEN – versiering en veiligheid (waarborg). Op het Nederlandse [[1-guldenstuk|1 guldenstuk]], de [[rijksdaalder]], het [[Vijfguldenstuk|vijfje]], het [[zilveren tientje]] en het [[zilveren vijftigje]] en tegenwoordig het [[Nederlandse euromunten|Nederlandse 2 eurostuk]] staat de spreuk &#039;&#039;[[God zij met ons]]&#039;&#039;.<br /> <br /> Ook &#039;&#039;&#039;[[klok (bel)|klokken]]&#039;&#039;&#039; kunnen een randschrift hebben; hierin staat dan een toepasselijke spreuk of de naam van de maker. <br /> <br /> ==Zie ook==<br /> *[[legende (numismatiek)|Legende]]<br /> <br /> == Noten en/of referenties ==<br /> {{references}}<br /> <br /> [[Categorie:Numismatiek]]</div>

Colani