https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=Penning_%28medaille%29Penning (medaille) - Bewerkingsoverzicht2026-08-15T18:54:38ZBewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wikiMediaWiki 1.43.6https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?title=Penning_(medaille)&diff=24595&oldid=prevColani: 1 versie geïmporteerd2023-04-05T11:09:44Z<p>1 versie geïmporteerd</p>
<p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>{{Zieook|Voor penningen als betaalmiddel: zie het artikel [[Penning (muntsoort)]]}}<br />
[[Bestand:Commemorative coin for an ambassador of the Dutch Republic.jpg|thumb|Gedenkpenning voor een ambassadeur van de [[Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden|Nederlandse Republiek]] uit 1609. ([[Rijksmuseum Amsterdam]])]]<br />
<br />
Het woord '''penning''' wordt gebruikt voor een historische [[Valuta|muntsoort]], maar ook voor een [[munt (betaalmiddel)|munt]] zonder vaste waarde, als herinnerings- of kunstobject vervaardigd of om bepaalde diensten te belonen (medailles).<br />
<br />
Penningen die geen wettig betaalmiddel zijn, worden gemaakt van verschillende soorten materialen. Veel voorkomende materialen zijn [[zilver]], [[brons]], [[koper (element)|koper]], [[metaal]], [[nikkel]], [[goud]] en [[Kunststof (materiaal)|kunststof]].<br />
Penningen worden ontworpen door een [[medailleur]].<br />
<br />
In de [[numismatiek]] kunnen er globaal drie stromingen worden onderscheiden, te weten:<br />
* Historische (waardevolle) penningen<br />
* Betaal- en/of consumptiepenningen<br />
* Kunstpenningen<br />
<br />
Daarbinnen kunnen de volgende soorten worden onderscheiden:<br />
* [[rekenpenning]]en (voor het rekenen met een [[abacus (rekentuig)|abacus]] of rekenbord);<br />
:In tegenstelling tot de oorspronkelijke abacus lopen op het middeleeuwse rekenbord de lijnen horizontaal en mogen de rekenpenningen niet alleen tussen, maar ook op de lijnen gelegd worden. Het principe is hetzelfde. Een rekenpenning op de onderste lijn is 1 waard, op de volgende lijn 10, op de daarop volgende lijn 100, enzovoort. De vakken tussen de lijnen geven de penningen een waarde van 5, 50, 500, enzovoort. Op deze manier konden getallen worden uitgebeeld.<br />
* [[gaspenning]]en en [[elektriciteitspenning]]en, ter afrekening in een [[muntmeter]];<br />
* [[broodpenning]]en uitgegeven aan minderbedeelden door liefdadigheidsinstellingen, die konden worden ingewisseld tegen brood en andere noodzakelijke levensmiddelen;<br />
* [[boordgeld]] voor gebruik aan boord van schepen;<br />
* [[betaalpenning]]en of munten voor parkeren, speelautomaten, golfballenautomaten, autowasstraten en andere diensten waarvoor een gecontroleerde lokale afrekening wordt geregeld;<br />
* [[consumptiepenning]]en, doorgaans van kunststof, voor het afrekenen van consumpties bij bedrijven of evenementen,<br />
* gedenkpenningen, uitgegeven ter gelegenheid van een bijzondere gebeurtenis;<br />
* penningen uitsluitend als kunstvorm: [[penningkunst]].<br />
<br />
'Gedenkpenningen' is een vrij algemeen gebruikte term voor penningen die ter gelegenheid van een specifieke gebeurtenis zijn gemaakt. Een aantal belangrijke vormen zijn: universiteitspenningen, gildenpenningen, prijspenningen en [[vroedschapspenning]]en, geslagen voor jubilea, openingen, overlijden ([[begrafenispenning]]), of de herdenking van specifieke gebeurtenissen.<br />
<br />
== Onderscheiding ==<br />
In de [[faleristiek]] kent men de [[erepenning]] die aan veldheren en admiraals werd uitgereikt.<br />
<br />
== Bibliografie ==<br />
* L.Forrer, ''Biographical Dictionary of medallists'', 8 vol. 1904-1916, + index. <br />
* L. Smolderen, ''La médaille en Belgique...'', Louvain-la-Neuve, 2009. <br />
* Revue Belge de Numismatique: bibliografie <br />
* Site: Numisbel.be (gedigitaliseerde naslagwerken; Revue Belge de Numismatique online).<br />
<br />
== Zie ook ==<br />
* [[Geuzenpenning (prijs)]]<br />
* [[Geuzen- en aanverwante penningen]]<br />
* [[Tiende Penning]]<br />
* [[Dertiende penning]]<br />
<br />
[[Categorie:Muntstuk]]<br />
[[Categorie:Sieraad]]<br />
[[Categorie:Alternatieve munteenheid]]</div>Colani