Colani: 1 versie geïmporteerd

2024-10-11T07:04:09Z

1 versie geïmporteerd

Nieuwe pagina

{{Infobox organisatie
| naam = Nationalsozialistischer Lehrerbund
| logo =
| afbeelding = Insigne Nationalsozialistischer Lehrerbund (1929-1943).jpg
| onderschrift = Insigne Nationaalsocialistische Lerarenbond
| opgericht = 21 april 1929
| oprichter =
| eigenaar =
| plaats =
| werkgebied = [[Duitse Rijk]]
| directeur = [[Hans Schemm]], [[Fritz Wächtler]]
| voorzitter =
| raad van bestuur =
| doel =
| motto =
| type =
| opgeheven = Februari 1943<ref name="Historisches Lexikon Bayerns">{{de}}[https://www.historisches-lexikon-bayerns.de/Lexikon/Nationalsozialistischer_Lehrerbund_(NSLB),_1929-1943#Bedeutungsverlust_und_Aufl.C3.B6sung Historisches Lexikon Bayerns: Nationalsozialistischer Lehrerbund (NSLB), 1929-1943, Bedeutungsverlust und Auflösung. Geraadpleegd op 26 maart 2023.]</ref>
| aantal leden = 11.000 (januari 1933)
| aantal werknemers =
| hoofdkantoor =
| mapname =
| lat_deg =
| lat_min =
| lat_sec =
| lat_dir =
| lon_deg =
| lon_min =
| lon_sec =
| lon_dir =
| website =
| portaal =
}}
'''Nationalsozialistischer Lehrerbund (NSLB)''' ([[Nederlands]]: ''Nationaalsocialistische Lerarenbond'') werd op 21 april 1929 opgericht. Vanaf 1933 ontwikkelde het zich tot de enige lerarenorganisatie in de [[Nazi-Duitsland|nazi-staat]], en bestond tot 1943. De oprichter en eerste leider was voormalig onderwijzer [[Hans Schemm]], de [[Gouw (NSDAP)|gouwleider]] van [[Bayreuth (stad)|Bayreuth]]. In 1935 werd Schemm opgevolgd door [[Fritz Wächtler]].
== Organisatie en Richting ==
Deze organisatie zag zichzelf als "de gezamenlijke inspanning van alle personen die zichzelf als leraar zagen of als opvoeder gezien wilden worden, onafhankelijk van achtergrond of opleiding en van het type onderwijsinstelling". Het doel was om het nazi-wereldbeeld en de basis te maken van al het onderwijs en vooral van het onderwijs. Om dit te bereiken probeerde het invloed uit te oefenen op het politieke standpunt van opvoeders en drong het aan op de verdere ontwikkeling van hun geest langs nazi-lijnen. Georganiseerde bergexcursies in plaatsen die ''Reichsaustauschlager'' (vrije vertaling: uitwisselingskampen van het Rijk) werden genoemd, werden gezien als helpend bij dit doel.

== Organisatiestructuur ==
De NSLB had de volgende organisatiestructuur:

: Rijksambtsleider: [[Hans Schemm]] (1929–1935), respectievelijk [[Fritz Wächtler]] (1935–1943)
{|
| valign="top" |
: Stafleider/gedelegeerd bestuurder (tot augustus 1936): Max Kolb
: Hoofdafdeling Opvoeding en Onderwijs: Georg Roder tot het voorjaar 1935, Hans Stricker (geb. 1897)<ref name="Wordpress.com: NS-Ideologie in der NSLB-Zeitschrift - Die Deutsche Volksschule 1934 –1944">{{de}}[https://protagorasacademicus.files.wordpress.com/2019/01/isbn_978-3-943059-24-3.pdf Wordpress.com: NS-Ideologie in der NSLB-Zeitschrift - Die Deutsche Volksschule 1934 –1944. Geraadpleegd op 26 maart 2023.]</ref>
: Scholing: Carl Wolf
: Literatuur: Paul Georg Herrmann<ref name="Herrmann (1899-1959) was een Opper-Palts genealoog die leidde het daartoe in de NSLB opgerichte bureau. Hij wilde de stambomen van alle leraren Duits vastleggen en evalueren. Bovendien werd de censuur van alle schoolliteratuur (jeugdliteratuur, pedagogische tijdschriften, bibliotheken, schoolleermiddelen) op hem overgedragen. In 1941 werd hij als ''Hauptmann'' opgeroepen voor de militaire dienst.">Herrmann (1899-1959) was een Opper-Palts genealoog die leidde het daartoe in de NSLB opgerichte bureau. Hij wilde de stambomen van alle leraren Duits vastleggen en evalueren. Bovendien werd de censuur van alle schoolliteratuur (jeugdliteratuur, pedagogische tijdschriften, bibliotheken, schoolleermiddelen) op hem overgedragen. In 1941 werd hij als ''Hauptmann'' opgeroepen voor de militaire dienst.</ref>, vanaf 1942 Walter Arnold
| valign="top" |
: Organisatie/Geschäftsführer (1936-42): Heinrich Friedmann (gesneuveld 1942)
: Pers en propaganda: Heinrich Hansen, vanaf 1939 Walter Arnold
: Economisch en juridisch: Andreas Tränkenschuh
: Penningmeester: Hugo Jünger
|}
Voor individuele vakken, interdisciplinaire gebieden of de schoolsoorten, werden meestal in nevenbetrekking, rijksadministratiefmedewerker en rijksvakgroepsleider (ook bekend als rijksadministrateurs). Vaak voormalige functionaris uit opgeheven vakverenigingen, waaraan op gouw-niveau een gouw-administratiefmedewerker en daaronder een districtssecretaris was toegewezen.:
{|
| valign="top" |
: Oude talen: Friedrich Eichhorn<ref>1888–1978, Leraar in Salzwedel, Jahn-Gymnasium, later schoolhoofd in Hamburg, en lid van het bondsbestuur van de DAV.</ref><ref name="altphilologenverband.de">{{de}}[https://www.altphilologenverband.de/forumclassicum/pdf/MDAV1987-Sonderheft.pdf altphilologenverband.de: Mitteilungsblatt des Deutschen Altphilologenverbandes. Geraadpleegd op 26 maart 2023.]</ref>
: Duits: Alfred Huhnhäuser
: Moderne vreemde talen: Heinrich Fischer
: Rassenvraagstukken: Karl Zimmermann
: Filosofie, psychologie, pedagogiek: Johann Baptist Rieffert
: Geschiedenis: Moritz Edelmann
: Aardrijkskunde: Albrecht Burchard, vanaf 1940 Friedrich Knieriem
: Geopolitiek: Johann Ulrich Folkers
: Maatschappijleer: Walther Wallowitz (1904–1943)
: Muzische vorming: Herrmann Dames, Robert Böttcher<ref name="Heidelberger historische Bestände – digital">{{de}}[https://digi.ub.uni-heidelberg.de/diglit/kunst_jugend1938/0174/image Heidelberger historische Bestände – digital: Die "Kunsterziehung". Geraadpleegd op 26 maart 2023.]</ref>
: Muzikale vorming: Karl Landgrebe
: Lichamelijke opvoeding: Hans Berendes (tot 1939), Albert Hirn<ref name="(1888-1966): dr. fil.; sporthistoricus; docent in Spandau; sinds 1925 hoofd van het Instituut voor Lichamelijke Opvoeding aan de Universiteit van Berlijn; tijdens de Tweede Wereldoorlog was hij het hoofd van de instituten voor lichamelijke opvoeding in Heidelberg en Straatsburg.">(1888-1966): dr. fil.; sporthistoricus; docent in Spandau; sinds 1925 hoofd van het Instituut voor Lichamelijke Opvoeding aan de Universiteit van Berlijn; tijdens de Tweede Wereldoorlog was hij het hoofd van de instituten voor lichamelijke opvoeding in Heidelberg en Straatsburg.</ref><ref name="Bosch_Endfassung">{{de}}[https://d-nb.info/990554287/34 Bosch_Endfassung: Die Bedeutung und Funktion der Führerschule Neustrelitz im System der nationalsozialistischen Leibeserziehung. Geraadpleegd op 26 maart 2023.]</ref> (plv.), Otto Stadermann (vanaf 1942)
: Spreekonderwijs: Fritz Gerathewohl
: Schrift, schrijven, eerste les: Friedrich Sammer
: Vrouwelijk opvoeding: Auguste Reber-Grube
: Huishouding: Grete Buck (handwerk)
| valign="top" |
: Biologie en natuurkunde: Ernst Lehmann
: Wiskunde en natuurwetenschap: Kuno Fladt (vanaf 1937)
: Fysica: Karl Hahn (vanaf 1936)<ref name="hamburg.de">{{de}}[https://www.hamburg.de/clp/dabeigewesene-dokumente/clp1/ns-dabeigewesene/onepage.php?BIOID=1131#FN_16 hamburg.de: Täterprofile. Die Verantwortlichen im Hamburger Bildungswesen unterm Hakenkreuz. Geraadpleegd op 26 maart 2023.]</ref>
: Rijksvakgroep I hogeschool: Joachim Haupt<br />(als [[Nationalsozialistischer Deutscher Dozentenbund|Nationaalsocialistische Duitse Docentenbond]] in 1935 afgescheiden)
: Rijksvakgroep II hogere scholen: Rudolf Benze, vanaf 1936 Karl Frank<ref name="Gymnasium Christian–Ernestinum">{{de}}[https://gce-bayreuth.de/sites/default/files/GCE-Schulleiter%20seit%201664.pdf Gymnasium Christian–Ernestinum: schoolhoofd van de gymnasium Christian–Ernestinum in Bayreuth 1935–1945. Geraadpleegd op 26 maart 2023.]{{Dode link}}</ref>
: Rijksvakgroep III middelbare school: Nikolaus Maaßen
: Rijksvakgroep IV lagere school: Ernst Bargheer
: Rijksvakgroep V school voor buitengewoon onderwijs: Paul Ruckau, vanaf 1938 Fritz Zwanziger,
: Groep school voor b.l.o.: Alfred Krampf<ref name="Wordpress.com: NSLB-Zeitschrift-Die deutsche Sonderschule 1934 –1944">{{de}}[https://protagorasacademicus.files.wordpress.com/2019/01/isbn_978-3-943059-23-6.pdf Wordpress.com: NS-Ideologie in der NSLB-Zeitschrift-Die deutsche Sonderschule 1934 –1944. Geraadpleegd op 26 maart 2023.]</ref> Groep blind; doofstom; instellingsscholen
: Rijksvakgroep VI beroeps- en technische scholen: Walter Pipke (1899)
: Rijksvakgroep VII sociaal-pedagogische beroepen: Hans Volkelt 1934-1938
: Groep Ki Ho Ju Elisabeth Noack; Groep onderwijsinstelling
: Luchtvaart en luchtbescherming: Edgar Winter
: Terreinsport en opvoeding tot militaire weerbaarheid: Erhard Linß (1898-1975), ''Oberstudiendirektor (OStD)'' in [[Kamenz (stad)|Kamenz]]
: Vormingscentrum voor scholieren: Rudolf Nicolai tot oktober 1935<ref name="Sächsische Biografie">{{de}}[https://saebi.isgv.de/biografie/Rudolf_Nicolai_(1885-1970) Sächsische Biografie: Biografie Rudolf Nicolai. Geraadpleegd op 26 maart 2023.]</ref>
: Schoolradio: Georg Brendel
|}

De machtige "Rijksreferent voor de Vrouwelijk opvoeding" in de vereniging was [[Auguste Reber-Gruber]], een van de vier leidende vrouwelijke nazi-functionarissen.

In juli 1935 werd het aanvankelijk georganiseerde [[Academisch docent|universitaire onderwijzend personeel]] afgesplitst, en samengevoegd in de [[Nationalsozialistischer Deutscher Dozentenbund|Nationaalsocialistische Duitse Docentenbond]] (NSDDB).

{{Appendix|1=alles|2=
* {{Bronvermelding anderstalige Wikipedia|taal=de|titel=Nationalsozialistischer Lehrerbund|oldid=228534858|datum=20230308}}
* {{Bronvermelding anderstalige Wikipedia|taal=en|titel=National Socialist Teachers League|oldid=1045740737|datum=20230308}}
----
{{References}}
}}
[[Categorie:Terminologie van nazi-Duitsland]]
[[Categorie:Nazi-Duitsland]]
[[Categorie:Organisatie in de Tweede Wereldoorlog]]
[[Categorie:Onderwijs in Duitsland]]

Nationalsozialistischer Lehrerbund - Bewerkingsoverzicht

Colani: 1 versie geïmporteerd