Colani: Nieuwe pagina aangemaakt met '{{Zie artikel|Voor het metalen kruis dat aan vrijwilligers werd uitgereikt, zie Metalen Kruis Vrijwilligers 1830-1831}} Deze onderscheiding kreeg Jan Goeverneur voor zijn bijdrage aan de Tiendaagse Veldtocht. Hij droeg dit kruisje zijn leven lang. Particuliere verzameling, Groningen Bestand:2-metalen-kruizen-01.jpg|thumb|200px|right|Links het Metalen Kruis, rechts het Me...'

2024-02-20T09:27:57Z

Nieuwe pagina aangemaakt met '{{Zie artikel|Voor het metalen kruis dat aan vrijwilligers werd uitgereikt, zie Metalen Kruis Vrijwilligers 1830-1831}} thumb|300px|right|Deze onderscheiding kreeg Jan Goeverneur voor zijn bijdrage aan de Tiendaagse Veldtocht. Hij droeg dit kruisje zijn leven lang. Particuliere verzameling, Groningen Bestand:2-metalen-kruizen-01.jpg|thumb|200px|right|Links het Metalen Kruis, rechts het Me...'

Nieuwe pagina

{{Zie artikel|Voor het metalen kruis dat aan vrijwilligers werd uitgereikt, zie [[Metalen Kruis Vrijwilligers 1830-1831]]}}
[[Bestand:Het metalen Kruis . Decoratie van Jan Goeverneur ..jpg|thumb|300px|right|Deze onderscheiding kreeg Jan Goeverneur voor zijn bijdrage aan de Tiendaagse Veldtocht. Hij droeg dit kruisje zijn leven lang. Particuliere verzameling, Groningen]]
[[Bestand:2-metalen-kruizen-01.jpg|thumb|200px|right|Links het Metalen Kruis, rechts het Metalen Kruis voor Vrijwilligers. Particuliere verzameling, Groningen]]
Het '''Metalen Kruis 1830-1831''' is een [[Nederland]]se [[onderscheiding]] en [[ereteken]] dat in [[1831]] werd toegekend aan hen die aan de [[Tiendaagse Veldtocht]] hadden deelgenomen. Het werd ingesteld door Koning [[Willem I der Nederlanden|Willem I]] bij [[Koninklijk Besluit]] no. 70 van [[12 september]] 1831 en uitgereikt aan allen die in het leger of de [[Koninklijke Marine]] aan de krijgsverrichtingen in de jaren 1830 en 1831 hebben deelgenomen.

Het Metalen Kruis is een vierarmig bronzen kruis met een breedte van 29 millimeter. De voorzijde vertoont de gekroonde "W" in een krans bestaande uit een tak van eikenbladeren (links) en een tak van laurierbladen (rechts). De keerzijde heeft dezelfde krans, waarbinnen de jaartallen "1830-1831" gegraveerd zijn. Op de armen van het kruis is de tekst "TROUW AAN / KONING / EN / VADERLAND" te lezen. Het lint is verdeeld in zes gelijke banen nassaublauw en oranje, beginnend aan de linkerzijde met een blauwe baan.

Het Metalen Kruis staat ook wel bekend als het Hasseltkruis. Het brons voor het kruis was afkomstig van enkele kanonnen die buit waren gemaakt tijdens de [[Slag om Hasselt]], een Nederlandse overwinning op [[8 augustus]] 1831.

Het Metalen Kruis, gedragen door de [[prins van Oranje]] (de latere koning [[Willem II der Nederlanden|Willem II]]), is op [[10 april]] [[1849]] door Prins [[Hendrik van Mecklenburg-Schwerin|Hendrik der Nederlanden]] gehecht aan het vaandel van het [[Garderegiment Grenadiers en Jagers|Regiment Grenadiers en Jagers]]. Dat wil zeggen dat het Bronzen Kruis aan een lang lint in de kleuren van de onderscheiding, een zogenaamde [[Cravatte (lint van een onderscheiding)|cravatte]], aan de stok van het vaandel werd gebonden.

Dragers van het Metalen Kruis werden in de volksmond ridders van het Metalen Kruis genoemd. Dit predicaat komt veelvuldig voor in krantenberichten, verhalen en op grafzerken. Waarschijnlijk gebeurde dit naar voorbeeld van ridders in de [[Militaire Willems-orde]] al is van een dergelijke orde geen sprake.

Er zijn enige Metalen Kruizen bekend met een bronzen [[lauwerkrans]] als verhoging tussen het lint en het kruis. Deze lauwerkrans was een door de dragers zelf bedacht draagteken dat een [[Eervolle Vermelding]] aanduidde.

Bekende dragers van deze onderscheiding zijn onder andere de letterkundige [[Jan Goeverneur]] en de militair arts [[Antonius Mathijsen]], de uitvinder van het gipsverband.
Er zijn vele duizenden metalen kruisen uitgereikt; de onderscheiding is daarom niet bijzonder kostbaar.

== Het Metalen Kruis als vaandeldecoratie ==
Het door Willem II der Nederlanden gedragen Metalen Kruis werd als vaandeldecoratie aan het vaandel van de [[koningscompagnie]], de Ie compagnie van het garderegiment grenadiers en jagers bevestigd. Tegenwoordig wordt dit vaandel gevoerd door de Alfa-compagnie van het 11e Infanteriebataljon Air Assault GGJ van de Nederlandse Koninklijke Landmacht.

{{Appendix|2=
* [http://friezen-in-de-tiendaagse-veldtocht.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=20&Itemid=32 Hasselter Kruis]
}}
{{Link portaal|Ridderorden}}
{{Navigatie sterren, kruisen en eretekens Nederland}}

[[Categorie:Geschiedenis van Nederland in de 19e eeuw]][[Categorie:Militaire onderscheiding in Nederland]][[Categorie:Belgische Revolutie]][[Categorie:Kruis]]

Metalen Kruis 1830-1831 - Bewerkingsoverzicht