Colani op 2 mei 2025 om 10:40

2025-05-02T10:40:05Z

Nieuwe pagina

{{Infobox organisatie
| naam = Maatschappij der Nederlandse Letterkunde
| logo =
| afbeelding = MNLLelyveld1966.jpg
| onderschrift = Onthulling gedenksteen bij het 200-jarig bestaan
| opgericht = 1766
| eigenaar =
| plaats =
| werkgebied = taal en literatuur
| voorzitter =
| doel = genootschap voor Nederlandse taal en literatuur (incl. Afrikaans en Fries)
| motto =
| type =
| aantal leden =
| aantal werknemers =
| hoofdkwartier = [[Leiden]]
| website = [https://www.mdnl.nl/ Website MNL]
| portaal =
}}
[[Bestand:Maatschappij Nederlandse Letterkunde houdt discussie met kunstenaars in Koninkli, Bestanddeelnr 923-4234.jpg|thumb|Bijeenkomst van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde in 1970. Achter de tafel v.l.n.r. [[Fernand Auwera]], [[Karel van het Reve]], [[Godfried Bomans]], [[Hella Haasse]], [[Henri Albert Gomperts|H.A. Gomperts]], [[Harry Mulisch]], [[Willem Brandt]], [[Herman J. Claeys]], [[Eugène van Itterbeek]]]]
De '''Maatschappij der Nederlandse Letterkunde''' ('''MNL''') is een in 1766 opgericht letterkundig-historisch genootschap en is als zodanig een van de oudste verenigingen van [[Nederland]]. Zij werd gesticht in [[Leiden]] door [[Frans van Lelyveld]] en anderen en is daar nog steeds gevestigd. In 1918 werd [[Johanna W.A. Naber]], hoewel ze geen academische graad bezat, als eerste vrouw lid van het [[dagelijks bestuur]] van de MNL. <ref>{{Citeer web|url=https://resources.huygens.knaw.nl/vrouwenlexicon/lemmata/data/Naber|titel=Naber, Johanna Wilhelmina (1859-1941)|bezochtdatum=21 juli 2018|auteur=Maria Grever|achternaam=|voornaam=|datum=16 juli 2015|uitgever=Digitaal Vrouwenlexicon van Nederland.|taal=}}</ref>

Koning [[Willem IV|Willem Alexander]] is beschermheer van de maatschappij.

De MNL stelt zich statutair tot doel: ''de beoefening van de schone letteren en de studie van de Nederlandse taal- en letterkunde, geschied- en oudheidkunde in hun onderlinge samenhang te bevorderen.'' De activiteiten van de MNL zijn:
#het organiseren van letterkundige en wetenschappelijke bijeenkomsten,
#het uitgeven (of financieel ondersteunen hiervan) van boeken en tijdschriften (zoals sinds [[1881]] het ''[[Tijdschrift voor Nederlandse taal- en letterkunde]]'' en sinds [[1983]] het ''[[Nieuw letterkundig magazijn]]'', in 2020 omgedoopt in ''Accolade'',
#het toekennen van prijzen, te weten de [[Prijs voor Meesterschap]]; [[Lucy B. en C.W. van der Hoogtprijs|Lucy B. en C.W. van der Hoogt-prijs]] (sinds 2022: Debutantenprijs van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde); [[Dr. Wijnaendts Francken-prijs]]; [[Henriette Roland Holst-prijs]]; [[Henriëtte de Beaufort-prijs]]; [[Kruyskamp-prijs]]; [[Frans Kellendonk-prijs]]. Tussen 1960 en 1971 werd de [[Prijs voor de literaire kritiek]] zes keer toegekend; in 2002 werd de [[C. Louis Leipoldt-prijs]] (eenmalig, voor de bestudering van de [[Afrikaans]]e letterkunde) toegekend aan drie laureaten,
#het in stand houden van haar bibliotheek. De MNL beschikt over een wetenschappelijke en algemene bibliotheek (met daarin enkele unieke deelcollecties) van meer dan 100.000 gedrukte werken die sinds 1876 in de vorm van een langdurige bruikleen als afzonderlijk en autonoom collectie-onderdeel is gehuisvest in de [[Universiteitsbibliotheek Leiden|Leidse universiteitsbibliotheek]].
Jaarlijks geeft de MNL een jaarboek uit, dat naast enige wetenschappelijke artikelen zijn belang mede ontleent aan de er in opgenomen 'Levensberichten' van afgestorven leden van de MNL.

Sinds 1972 organiseert de MNL, samen met de Faculteit der [[Geesteswetenschappen]] van de [[Universiteit Leiden]] en (sinds 2014) [[Elsevier Weekblad]] de jaarlijkse [[Huizingalezing]] in de [[Pieterskerk (Leiden)|Pieterskerk]] in Leiden. De lezing wordt gehouden ter nagedachtenis van de historicus en cultuurfilosoof [[Johan Huizinga]] (1872-1945).

De MNL stond in [[1999]] aan de basis van de [[Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren]] (DBNL), een website over de Nederlandse taal en literatuur. De DBNL bevat literaire teksten, secundaire literatuur en aanvullende informatie als biografieën, portretten en hyperlinks.

[[Bestand:LeidenFransVanLelyveld.jpg|thumb|MNL-plaquette (Hogewoerd 126, Leiden)]]
De MNL kent diverse afdelingen, commissies en werkgroepen:
*de Noordelijke Afdeling
*de [[MNL Zuidelijke Afdeling|Zuidelijke Afdeling]]
*de Commissie voor [[Zuid-Afrika]]
*de Commissie voor geschied- en oudheidkunde
*de Commissie voor taal- en letterkunde
*de Commissie voor opdrachten op het gebied van de geschiedenis van de Nederlandse letterkunde
*de [[Werkgroep zeventiende eeuw]]
*de [[Werkgroep achttiende eeuw]]
*de [[Werkgroep negentiende eeuw]]
*de [[Indische Letteren|Werkgroep Indisch-Nederlandse letterkunde]]
* de [[Werkgroep Caraïbische Letteren]]
*de [[Werkgroep Biografie]]
*de [[Nederlandse Boekhistorische Vereniging]]
Al deze onderafdelingen vertonen een veelheid aan activiteiten en publicaties.

== Literatuur ==
[[Bestand:FransVanLelyveldLeiden.jpg|thumb|Oude MNL-plaquette (Hogewoerd 126, Leiden)]]
*''Dierbaar magazijn: de bibliotheek van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde'', onder redactie van [[Berry Dongelmans]], [[Frits van Oostrom]] en [[Peter van Zonneveld]], met medewerking van [[Marco de Niet]]. Amsterdam: [[Amsterdam University Press]], 1995. {{ISBN|90-5356-165-X}}
*''Al die onbekende beroemdheden. 250 jaar Maatschappij der Nederlandse Letterkunde'', onder redactie van Ton van Kalmthout, Peter Sigmond, [[Aleid Truijens]], Leiden: Leiden University Press, 2016. {{ISBN|978 90 8728 258 5}}

== Externe links ==
* [https://www.mdnl.nl/ Website van de MNL]
* [https://www.dbnl.org/tekst/dong001dier01_01/ ''Dierbaar Magazijn'' (boek over de bibliotheek van de MNL) online bij de dbnl]

== Noten ==
{{References}}

[[Categorie:Nederlandse literatuurvereniging]]

Maatschappij der Nederlandse Letterkunde - Bewerkingsoverzicht

Colani op 2 mei 2025 om 10:40