https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=KatholikosKatholikos - Bewerkingsoverzicht2026-04-23T19:03:29ZBewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wikiMediaWiki 1.43.6https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?title=Katholikos&diff=87185&oldid=prevColani: 1 versie geïmporteerd2024-04-07T19:24:01Z<p>1 versie geïmporteerd</p>
<p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>{{zijbalk orthodoxie}}<br />
'''Katholikos''' of '''catholicos''' (meervoud ''katholikoi''), is een kerkelijke titel die gebruikt wordt voor het hoofd van kerken in bepaalde oost-christelijke tradities. De titel wordt normaliter gebruikt voor het hoofd van een [[autocefaal|autocefale]] kerk. Aan het hoofd van een autocefale kerk kan bijvoorbeeld echter ook een [[patriarch]] staan. <br />
In andere gevallen is een katholikos het hoofd van een [[autocefaal|autonome kerk]] die is onderworpen aan een patriarch of een andere kerkleider. Het woord ‘katholikos’ is het Griekse woord (καθολικός) voor ''universeel''.<br />
<br />
De titel katholikos wordt in vele orthodoxe kerken al sinds de oudheid gebruikt. In de [[Nestoriaanse Kerk]] werd de titel voor de hoogste kerkleider gebruikt. ‘Katholikos’ wordt ook gebruikt als hoofd van de [[Armeens-Apostolische Kerk]] en de [[Georgisch-Orthodoxe Kerk]]. In de [[Syrisch-Orthodoxe Kerk van Antiochië]] werd deze titel gegeven aan de [[Katholikos van India#Catholicos of mafriaan|mafriaan]], die sinds de oudheid een graad lager is dan de Syrisch-orthodoxe Patriarch van Antiochië. In de 20ste eeuw heeft een onenigheid over deze titel mede geleid tot het schisma binnen de [[Thomaschristenen|Malankara Kerk]] van [[India]].<br />
<br />
== Oorsprong van de titel ==<br />
De titel werd voor het eerst gebruikt in de 4e eeuw door de katholikos van Armenië, het hoofd van de [[Armeens-Apostolische Kerk]].<ref>Yar-Shater, Ehsan; Fisher, WB (1983). The Seleucid, Parthian and Sasanian periods</ref> Na verloop van tijd werd de titel tevens gebruikt voor de [[Kerk van het Oosten]].<br />
Ook binnen het patriarchaat van Antiochië werd het gebruik van de titel een gewoonte toen na het [[eerste Concilie van Nicea]] in [[325]], jurisdicties werden verdeeld onder de drie kerken van het patriarchaat die deelnamen aan het concilie.<ref>[https://web.archive.org/web/20120215233640/http://www.fourthcentury.com/index.php/nicaea-325-canons Canon 6 van het Concilie van Nicea]</ref> De katholikoi kregen als jurisdictie de provincies die zich buiten het [[Romeinse Rijk]] hadden gevormd. Wat de werkelijke reikwijdte van hun jurisdictie was, is echter onduidelijk.<br />
<br />
== Katholikoi in verschillende kerken ==<br />
De titel "katholikos" wordt in verschillende kerken gebruikt. De naam achter de titel geeft de huidige katholikoi weer. Deze zijn op alfabetische volgorde de volgende:<br />
<br />
*[[Katholikos van alle Armeniërs|Katholikos van Armenië]]: [[Karekin II]]<br />
*[[Assyrische Kerk van het Oosten|Katholikos van de Assyrische Kerk van het Oosten]]: Mar [[Awa III]]<br />
*[[Katholikos-Patriarch van Geheel Georgië|Katholikos van Georgië]]: [[Ilia II]]<br />
*[[Katholikos van India]] (onder de patriarch van de Syrisch-orthodoxe kerk): Baselios Thomas I <br />
*[[Malankaarse Syrisch-Orthodoxe Kerk|Katholikos van het Oosten]]: Baselios Mar [[Thoma Mathews III]]<br />
*[[Oude Kerk van het Oosten|Katholikos van de Oude Kerk van het Oosten]]: ''vacant''<br />
<br />
== Zie ook ==<br />
*[[Patriarch]]<br />
*[[Thomaschristenen]]<br />
<br />
[[Bestand:Patriarch ILIA II of Georgia.jpg|thumb|left|Katholikos-Patriarch van Geheel Georgië Ilia II]]<br />
<br />
{{Appendix}}<br />
<br />
[[Categorie:Christelijke titulatuur]]<br />
[[Categorie:Oosters christendom]]</div>Colani