Colani: 1 versie geïmporteerd

2024-07-09T14:30:35Z

1 versie geïmporteerd

Nieuwe pagina

{{Infobox plaats in Nederland
| naam = Kaatsheuvel
| altnaam = De Kets
| kaart = {{maplink|type=shape-inverse|zoom=11|frame=yes|plain=yes|stroke-width=1|frame-align=center|stroke-color=#ff0000|fill=#444444|fill-opacity=0.1}}
| foto0 = [[Bestand:Langstraat - Kaatsheuvel - Meester Schoenmaker Monument3.jpg|{{Infobox/afbeeldingbreedte}}px]]
| ondertitel0 = Meester Schoenmakersmonument in Kaatsheuvel
| provincie = {{NL-vlag|Noord-Brabant}}
| gemeente = {{NL-vlag|Loon op Zand}}
| cbs = 080910,080920
| dichtheid = 743
| naam inwoner = Kaatheuvelnaar
| bijnaam = Turfsteker
| hoogteligging = 5,5
| oppervlakte = 22,30
| oppervlakte land = 22,17
| oppervlakte water = 0,13
| kernen = [[:Bestand:Map - NL - Loon op Zand - Wijk 01 Kaatsheuvel - Buurt 00 Kaatsheuvel.svg|Kaatsheuvel]]<br>16.250 (774 inw/km²)<br>[[:Bestand:Map - NL - Loon op Zand - Wijk 09 - Buurt 09 Verspreide huizen Lage Zandschel en omgeving.svg|Lage Zandschel]]<br>225 (190 inw/km²)
| woonplaatscode = 3052
| verkeersader =
| marktrechten =
| netnummer =
| postcode =
| web =
| lat_deg = 51
| lat_min = 39
| lat_sec = 23
| lon_deg = 5
| lon_min = 1
| lon_sec = 49
| COROP = Midden-Brabant 
| detailkaart =
| detailkaartbijschrift =
}}
[[Bestand:Kaats2.jpg|thumb|Gemeentehuis Loon op Zand in Kaatsheuvel]]
'''Kaatsheuvel''' (met de klemtoon op 'Kaats', niet zoals vaak gehoord met de klemtoon op 'heu'), in het plaatselijke dialect ''Ketsheuvel'', is een [[dorp]] in [[Noord-Brabant]], in de gemeente [[Loon op Zand (gemeente)|Loon op Zand]]. Het dorp wordt omringd door de 3 natuurgebieden, [[Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen]], [[Huis ter Heide (Loon op Zand)|Landgoed Huis Ter Heide]] en [[Westelijke Langstraat]] en telde op {{Statistiek woonplaats Nederland inwoners|TXT=Date}} {{Statistiek woonplaats Nederland inwoners|3052}} inwoners.{{Statistiek woonplaats Nederland inwoners|TXT=Ref}}

Het dorp is ontstaan als gemeenschap van [[Vervening|turfstekers]], later was vooral de [[schoenmaker (beroep)|schoenindustrie]] er belangrijk. In de twintigste eeuw kreeg het bekendheid als vestigingsplaats van de [[Efteling]], de [[De Mandemakers Groep]] en de nabijheid van [[Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen]].

Met [[carnaval]] heet Kaatsheuvel ''Turfstekerslaand''.

==Ligging en nabijgelegen kernen==
Kaatsheuvel vormt samen met de kerkdorpen [[Loon op Zand (plaats)|Loon op Zand]] en [[De Moer]] de gemeente [[Loon op Zand (gemeente)|Loon op Zand]]. Het ligt in [[De Langstraat]]. Deze streek, gevormd door [[Dongen (plaats)|Dongen]], Kaatsheuvel, [[Waalwijk (stad)|Waalwijk]] en [[Heusden (gemeente)|Heusden]], stond bekend om zijn [[Lijst van Nederlandse schoenfabrieken|leder- en schoenenindustrie]].

Verder is Kaatsheuvel onderdeel van de geografische hoofdregio 'Hart van Brabant', waar de Langstraat-gemeenten (met uitzondering van Heusden) onder vallen, aangevuld met gemeenten Tilburg, Hilvarenbeek, Oisterwijk, Gilze-Rijen en Goirle. Hart van Brabant wordt gezien als de toeristische regio van Noord-Brabant, doordat het trekpleisters [[De Efteling]], [[Safaripark Beekse Bergen|Beekse Bergen]], [[La Trappe (bier)|La Trappe]] Brouwerij de Koningshoeven, Nationaal Park [[Loonse en Drunense Duinen]] en natuurgebieden [[Huis ter Heide (Loon op Zand)|Huis ter Heide]] en [[Oisterwijkse Bossen en Vennen]] binnen de grenzen heeft liggen.

===Buurtschappen===
[[Berndijk]], van Heeswijkstraat, Hooge Zandschel, Sprangsevaart, Gasthuisstraat-West, De Zwijgertjes, Pannehoef, [['t Rooie Dorp]], De Els, Bernsehoef, [[Loons Hoekje]]

==Etymologie==
Er bestaan verschillende opvattingen over het ontstaan van de plaatsnaam Kaatsheuvel. Er wordt beweerd dat Kaatsheuvel vernoemd is naar een middeleeuwse heilige 'Sint Catharina'.<ref name="grootwagers">{{Aut|K. Grootwagers e.a.}}, ''Uit de Schaduw van het Verleden'', Kaatsheuvel, 2005.</ref> Door verschillende gilden werd ze als beschermheilige gekozen. Een andere theorie vertelt dat de naam ''Kaatsheuvel'' een verbastering is van Cetshoeve, dat de naam was van een herberg die ongeveer op de plek stond waar zich nu de Efteling bevindt.<ref name="grootwagers" /> Ook het Kaatsspel komt voor in oorsprongsverhalen.<ref name="grootwagers" /> [[Turfsteken|Turfstekers]] zouden zich gevestigd hebben en het spel regelmatig op een heuvel gespeeld hebben.
In het Canon van Loon op Zand wordt echter uit de doeken gedaan dat Kaatsheuvel afgeleid is van Ketshovel, wat een ander woord is voor stapelplaats van turf.

==Geschiedenis==
De oudste vermelding van Kaatsheuvel is uit 1506, waar de plaats genoemd wordt als ''Ketshovel''. De buurtschap zelf bestond toen al enkele eeuwen en behoorde tot de heerlijkheid Venloon, later [[Loon op Zand (plaats)|Loon op Zand]] genaamd. Oorspronkelijk leefden de bewoners van de [[turf (brandstof)|turfwinning]]. In 1396 werd op last van [[Paul van Haastrecht]] de [[Turfvaart]] gegraven die van [['s Gravenmoer]] via Kaatsheuvel naar [['s-Hertogenbosch]] liep. De turfwinning kwam omstreeks 1600 tot een einde en de vaart verzandde. De turfwinners werden [[keuterboer]]en: ze bezaten, naast hun werkzaamheden als [[Turfsteken|turfsteker]], een klein boerderijtje.

Kaatsheuvel lag in het grensgebied van [[Staats-Brabant]] en het [[Graafschap Holland|Gewest Holland]], zodat de plaats een toevluchtsoord voor ongunstige elementen kon worden. In 1720 vond een roversbende, ''De Witte Veer'', een schuilplaats in het Ravensbos nabij Zandschel. Dit gezelschap ondernam rooftochten tot diep in Holland. Uiteindelijk werd de bendeleider, ''Zwarte Johannes'', gevangengenomen door [[Landdrost|drossaard]] Otto Juijn van Loon op Zand. Vermoedelijk komt hier de bijnaam Messentrekker vandaan.

[[Bestand:Loon op Zand - Kasteellaan 17 - Kasteel Loon op Zand.jpg|thumb|[[Het Witte Kasteel]] van Paul van Haestrecht, heer van Venloon]]

Na voor het bijwonen van de [[mis]] afhankelijk te zijn geweest van de parochies in Loon op Zand of [[Sprang (plaats)|Sprang]], stelde de heer van Loon op Zand in 1731 een ruimte in zijn boerderij voor dat doel ter beschikking, terwijl in 1736 een [[schuurkerk]] gereedkwam die in 1836 door een stenen [[waterstaatskerk]] werd vervangen. In 1913 werd deze vervangen door de huidige Sint-Janskerk. In 1897 werd de Heilige Martelaren van Gorcumkerk gebouwd te [[Berndijk]] en in 1936 kwam de Sint-Jozefkerk gereed. In 1873 vestigden zich de [[Zusters Franciscanessen|Franciscanessen]] uit [[Oirschot (plaats)|Oirschot]] zich in Kaatsheuvel. Tussen 1970 en 1988 vertrokken zij weer, een bejaardentehuis achterlatend. De zusters verzorgden ook onderwijs voor meisjes.

De hervormden kregen in 1804 een kerkje aan de Zuidhollandsedijk. In 1853 werd het raadhuis van Loon op Zand naar het – sedert 1800 sterk gegroeide – Kaatsheuvel overgebracht. Dit ging met geweld gepaard. De dorpen zijn tot een compromis gekomen, [[Loon op Zand (gemeente)|Loon op Zand]] bleef ondanks de kleinere omvang de gemeentenaam houden, terwijl het Raadshuis in Kaatsheuvel gevestigd blijft.

Het dorp Kaatsheuvel viel onder het gezag van [[Paul van Haastrecht]] de landheer van [[Loon op Zand (plaats)#Geschiedenis|Venloon]].

Zoals gewoonlijk was er in die tijd veel rumoer met omliggende gebieden. Zo ook met de Heer van Waalwijk. Er werd ruzie gemaakt om de [[Turfvaart]] die op een grijs gebied lag tussen de landstroken. De heer van Waalwijk wilde mee profiteren van de welvaart die ontstond uit de Turfwinning. De [[Hertog]] in 's-Hertogenbosch wist verdere conflicten te voorkomen, door [[Paul van Haastrecht]] gelijk te geven. Er werd geen tol geheven op de turf, zodat 's-Hertogenbosch zonder problemen handel kon drijven met [[Loon op Zand (plaats)#Geschiedenis|Venloon]]. Waterplas ''De galgenwiel'' werd aangewezen als grens tussen Venloon en Waalwijk.

=== Economische ontwikkeling ===
Vanouds kende Kaatsheuvel beroepen als [[Scharensliep|scharenslijper]], mattenvlechter, [[Lucifer (voorwerp)|zwavelstok]]maker en stoelenmatter.
Gelegen in [[De Langstraat]] steunde de economie van Kaatsheuvel lange tijd op de schoenindustrie. Dit kwam voort uit de gunstige omstandigheden voor [[leerlooien]]: stromende beekjes en de aanwezigheid van [[Eek (eik)|eikenschors]], dat ter plaatse in windmolens tot run werd vermalen ten behoeve van de leerlooierij.

[[Bestand:Langstraat Kaatsheuvel Schoenfabriek3.jpg|thumb|rechtop|De Stocko Schoenenfabriek. Aan de voorkant het kantoorgedeelte met daarboven woonruimte. Achter het huis staat de schoenfabriek]]

In 1890 waren er 134 schoenfabrieken, waaronder een aantal kleine fabrikanten die alleen een werkplaats aan huis bezaten. Dit was een enorm aantal schoenfabrieken ten opzichte van de 49 schoenfabrieken die in Waalwijk waren gevestigd.

Gedurende de Tweede Wereldoorlog gingen vele fabrieken failliet. Na de oorlog ontwikkelde het schoenmaken zich weer op grote schaal als [[huisnijverheid]]. Kaatsheuvel kreeg daardoor landelijke bekendheid.<ref name="Kaatsheuvel 2005">K. Grootswagers ‘Schoenmaken’, in: Uit de Schaduw van het Verleden Historie van Kaatsheuvel, Loon op Zand en De Moer, april 2005, 52.</ref>

Rond 1950 was Kaatsheuvel goed voor een vijfde van de [[Lijst van Nederlandse schoenfabrieken|Nederlandse schoenproductie]].<ref name="Kaatsheuvel 2005"/>
Burgemeester Van der Heijden vond de eenzijdigheid van de Kaatsheuvelse economie begin jaren 1950 een te groot risico, wat heeft geleid tot de oprichting van het toen geheten ''Natuurpark De Efteling''. Reeds in 1935 was, op initiatief van de plaatselijke pastoor, het ''R.K. Sport- en Wandelpark'' geopend en dit vormde de kern van het latere uitgestrekte attractiepark. Daarnaast werd het terrein van de in 1949 gehouden tentoonstelling ''De Schoen'' aangekocht. Sindsdien heeft het attractiepark zich voortdurend uitgebreid.
Inmiddels domineert, ten gevolge van de aanwezigheid van de Efteling, de toeristenindustrie het economisch klimaat en is de schoenindustrie naar de achtergrond verdwenen, alhoewel nog wel merkbaar aanwezig. De teloorgang van deze industrie vond plaats vanaf 1966, voornamelijk ten gevolge van de concurrentie van lagelonenlanden, te beginnen met [[Italië]]. Omstreeks 1980, toen ook de Oost-Aziatische landen schoenen op de markt brachten, sloten de meeste schoenfabrieken.

Hoewel vele fabrieken sindsdien verdwenen zijn, waren er omstreeks 2010 nog negen schoenfabrieken actief.
De herontwikkeling van het centrum van Kaatsheuvel onder de werknaam Bruisend Dorpshart werd in 2019 afgerond. Hierbij werden nieuwe horeca- en winkelpanden, een nieuw gemeenschapshuis met theater en bibliotheek gebouwd. Ook kreeg de oude brandweerkazerne een nieuwe bestemming in vorm van horeca.

== Centrum en Winkelgebied ==
[[Bestand:Kaatsheuvel winkelgebied.jpg|thumb|Hoofdstraat met winkelpanden, in het midden het voormalige kerkcafe Euphonia]]

Met een inwonersaantal tussen de 16.000 en 17.000 inwoners, heeft Kaatsheuvel een bovengemiddeld aanbod aan winkels. Het dorp kende in 2023 vier supermarkten van grote ketens. Het centrumgebied bestaat uit een kleine overdekte winkelpassage ''De Hoofdpoort'', met ongeveer 5000 m² winkelruimte.<ref>[https://www.top-vastgoed.eu/nl/projecten/kaatsheuvel-de-hoofdpoort#projectgegevens De Hoofdpoort]</ref> De Hoofdstraat, de Peperstraat, de Gasthuisstraat en de Marktstraat huisvesten ook diverse winkels.

In 2015 is het Marktplein omgedoopt tot Anton Pieckplein. Hier is in datzelfde jaar een nieuw gemeentehuis genaamd 'Het Klavier' geopend. In het gebouw is tevens horeca, een bibliotheek, een danszaal en een theaterzaal gevestigd.

[[Bestand:Kaatsheuvel - Theater 't Klavier.jpg|thumb|Theater 't Klavier]]

== Recreatie ==
Naast de Efteling kent Kaatsheuvel een recreatiegebied dat voornamelijk de buurtschap [[Loons Hoekje]] omvat.
[[Bestand:Kaatsheuvel102.jpg|thumb|Boerderij in het Loons Hoekje in Kaatsheuvel]]

Hier bevindt zich onder andere de sportzone van Kaatsheuvel, waar een voetbalvereniging, een handbalvereniging, een tennisvereniging, een hockeyclub en een schietvereniging zijn gehuisvest. In het Loons Hoekje zijn ook verschillende maneges waar paardensporten uitgeoefend kunnen worden. Tevens is het Loonse Hoekje een populaire toegangspoort naar Nationaal park 'De Loonse en Drunense Duinen', waar buitensport activiteiten worden georganiseerd.
[[Bestand:Arbelos sculpture Netherlands 1.jpg|thumb|Arbelos Schoenmakersmonument aan een fietsroute door Kaatsheuvel]]
De Scoutinggroepen uit Kaatsheuvel, Sprang-Capelle en Waalwijk organiseren met enige regelmaat hier activiteiten. Ook fitness-, en yogagroepen zijn vaak te vinden in de duinen. Omdat er een veelgebruikte fietsroute door het nationaal park loopt, kan men hier ook veel recreatiefietsers vinden. Fietsverhuur is hier ook mogelijk gemaakt voor toeristen. Door de Loonse en Drunense Duinen lopen ook mountainbikeroutes, ruiterpaden en wandelpaden. In het gebied zijn vele verblijfsaccommodaties gevestigd, waaronder campings, recreatieparken en bungalowparken.
De Hotels in Kaatsheuvel zijn meer centraler gevestigd in het dorp, het overgrote deel van de hotels zijn gevestigd in de Gasthuisstraat.

Aan de zuidzijde van Kaatsheuvel, liggen de dorpen [[Loon op Zand (plaats)|Loon op Zand]] en [[De Moer]]. Hier zijn onder andere een golfpark, een minigolfbaan en de recreatieplas 'Het Blauwe Meer' te vinden. Ook verschillende verblijfsaccommodaties zijn in deze dorpen gevestigd.

Er zijn drie grote waterplassen in Kaatsheuvel die gebruikt worden voor recreatievissen.
*Visvijver 'Den Kinkenpolder'
*Visvijver 'Unie Kaatsheuvel'
*Visvijver 'De Kets West'

[[Bestand:Langstraat - Kaatsheuvel - Visvijver Den Kinkenpolder.jpg|thumb|Visvijver Den Kinkenpolder]]

De recreatieplas in de Loonse Duinen staat bekend als 'Kaatsheuvelse IJsbaan'.

==Voormalige recreatie==
*[[Het Ganzennest]] was een voormalige recreatiepark en indoor speeltuin in Kaatsheuvel.
*[[Apollo Theater (Kaatsheuvel)|Apollo Theater]] was een bioscoop in het centrum van Kaatsheuvel.

==Monumenten en cultuurhistorische gebouwen==
<gallery>
Langstraat - Kaatsheuvel - Molen De Couwenbergh.jpg|Restaurant de Molen in windkorenmolen De Couwenbergh
Johannes de Doperkerk van de zijkant bezien.jpg|Neogotische kruisbasiliek Johannes de Doper, ook wel de Sint Jans Kerk genoemd.
Heilige Martelaren van Gorcumkerk.jpg|Heilige Martelaren van Gorcumkerk.
Kaatsheuvel, de Sint Jozefkerk RM530274 foto7 2015-08-13 17.35.jpg|De Sint Jozefkerk (sinds 2020 een zorgcentrum)
Langstraat - Kaatsheuvel - Molen De Eendragt.jpg|Molen De Eendragt
Herman Jozef klooster.jpg|Herman Jozef klooster
De Langstraat- Kaatsheuvel - Restaurant de Kapel.jpg|Restaurant de Kapel in de voormalige St. Antonius Kapel.
Kaatsheuvel brandweerkazerne.jpg|Winkelpanden in de voormalige brandweerkazerne
</gallery>
*Korenmolen [[De Couwenbergh]], uit 1849, waarin na de laatste restauratie van 1995 een restaurant was gevestigd.<ref>[https://www.missethoreca.nl/restaurant/nieuws/2014/07/sterrestaurant-de-molen-dicht-10170781 Sterrestaurant De Molen dicht], Misset Horeca, 10 juli 2014. [https://web.archive.org/web/20210930153930/https://www.missethoreca.nl/restaurant/nieuws/2014/07/sterrestaurant-de-molen-dicht-10170781 Gearchiveerd] op 30 september 2021.</ref>
*De [[Johannes de Doperkerk (Kaatsheuvel)|Johannes de Doperkerk]]<ref>{{Citeer web|url=http://reliwiki.nl/index.php?title=Kaatsheuvel%2C_Hoofdstraat_36_-_Johannes_de_Doper|title=Kaatsheuvel, Hoofdstraat 36 - Johannes de Doper|work=reliwiki.nl}}</ref> aan de Hoofdstraat 36 is een [[neogotiek|neogotische]] kruiskerk met [[dubbeltorenfront]], ingewijd in 1913. Architect was [[Cornelis van Hoof]]. De kerk heeft een neogotisch interieur met onder meer werk van [[Jan Custers]], zoals een preekstoel uit 1915 en diverse heiligenbeelden van later datum. Het doopvont is uit 1800 en de kruiswegstaties zijn uit 1890 van de hand van [[Hugo Kohl]]. Het orgel stamt uit 1854 en werd gebouwd door [[Johannes Vollebregt]]. De kerk is geklasseerd als Rijksmonument.
*De [[Heilige-Martelaren-van-Gorcumkerk (Kaatsheuvel)|Heilige-Martelaren-van-Gorcumkerk]]<ref>{{Citeer web|url=http://reliwiki.nl/index.php?title=Kaatsheuvel%2C_Erasstraat_8_-_Martelaren_van_Gorkum|title=Kaatsheuvel, Erasstraat 8 - Martelaren van Gorkum|work=reliwiki.nl}}</ref> aan de Erasstraat in de buurtschap [[Berndijk]] werd in 1895 als hulpkerk voor de Johannes de Doperparochie gebouwd, en wel, volgens de toenmalige pastoor, als ''bastion tegen het oprukkende protestantisme''. De bakstenen neoromaanse [[kruiskerk]] werd ontworpen door [[Petrus Stornebrink]]. De kerk is Rijksmonument. Het hoofdaltaar uit 1903 is van [[Jan Custers]]. In het koor: ramen van [[Atelier F. Nicolas en Zonen|Frans Nicolas jr.]] uit 1908.
*De [[Sint-Jozefkerk (Kaatsheuvel)|Sint-Jozefkerk]]<ref>{{Citeer web|url=http://reliwiki.nl/index.php?title=Kaatsheuvel%2C_Wilhelminaplein_2_-_St._Jozef|title=Kaatsheuvel, Wilhelminaplein 2 - St. Jozef|work=reliwiki.nl}}</ref> aan het Wilhelminaplein werd ingewijd in 1936. Architect was [[Kees de Bever]]. De bakstenen kerk maakt deel uit van een ensemble waartoe ook de pastorie behoort. Het is gebouwd in traditionalistische stijl en wordt geflankeerd door een zware vierkante toren met zadeldak. In 2005 werd de kerk onttrokken aan de eredienst en het complex dreigde, ondanks veel verzet, in 2010 gesloopt te worden. In september 2011 heeft de Raad van State beslist dat de Jozefkerk ingeschreven wordt als Rijksmonument. Het is nu definitief een beschermd gebouw en het wordt niet gesloopt. Het gebouw wordt getransformeerd in een gezondheidscentrum.
*De [[Hersteld Hervormde kerk (Kaatsheuvel)|Hersteld Hervormde kerk]]<ref>[http://reliwiki.nl/index.php?title=Kaatsheuvel%2C_Zuidhollandsedijk_63_-_Hervormde_Kerk Hersteld Hervormde Kerk]</ref> aan de Zuidhollandsedijk is een eenvoudig neoclassicistisch zaalkerkje uit 1804 dat oorspronkelijk Hervormd was en sinds 2007 tot de [[Hersteld Hervormde Kerk]] behoort. Op het zadeldak bevindt zich een houten torentje. Het orgel is vervaardigd door P.J. Adema en stamt uit 1885. In Loon op Zand is het grootste deel van de Hervormde gemeente naar de Hersteld Hervormden overgegaan, waardoor zij het gebouw in eigendom hebben gekregen.
*Molen De Eendragt staat op een partycomplex aan de Zuidhollandsedijk.
*Attractiepark de [[Efteling]] is niet alleen als zodanig van belang maar bevat ook tal van onderdelen die cultuurhistorisch van waarde zijn en de ontwikkeling van dergelijke parken weergeven. Vooral het [[Sprookjesbos (Efteling)|Sprookjesbos]] en andere door [[Anton Pieck]] vormgegeven attracties kunnen in dit verband worden genoemd. De tien vroegste sprookjes dateren van 1950-1952.

{{Zie ook|Zie ook [[Lijst van rijksmonumenten in Kaatsheuvel]]}}

==Evenementen==
===Voormalige evenementen===
{| class="wikitable"
!Naam evenement
!Soort evenement
!Van - tot
|-
|Crozzfest
|Popmuziek festival
|2007-2011
|-
|Earthquake festival
|Hardrock- en metalfestival
|1984-1986
|-
|Jaarlijkse frikandellentoernooi
|Eetwedstrijd
|1998-2011
|-
|Kaatsheuvelse Pleinloop
|Wandelevenement
|(Onbekend)
|-
|Midsummer Festival
|Foodtrucks & singer-songwriters
|2015-2017
|-
|Queenscore
|Metalcore- en hardcore(punk)festival
|2002-2014
|-
|The Night of Harmony
|Klassiek en popmuziek
|2000-2014
|}

===Terugkerende evenementen===
*80 van de Langstraat (wandelevenement);
*Anton Pieck Festijn (kerstevenement);
*Beachvolleybaltoernooi;
*Carnaval in "Turfstekerslaand";
*Fairytale Festival (dance- en house-evenement sinds 2015);
*Kaatsheuvelse Kermis;
*Kaatsheuvelse Paarden Dagen (Paardensport Demonstraties);
*Kinderdisco 'Seven/Eight'(Maandelijks terugkerend evenement);
*Pieckplein Foodtruck Festijn;
*Pleinfestival Kaatsheuvel (familie festival met meerdere thema's);
*Trekkertrek Kaatsheuvel (Muziek & cultuurfestival);
*Verlichte Sint Nicolaasintocht (een van de eerste verlichte intochten in Nederland);
*Kaatsheuvelse dorpskwis.

==Natuur en landschap==
Ten noorden van Kaatsheuvel begint het natura 2000 gebied De [[Westelijke Langstraat]] met het kenmerkende [[slagenlandschap]].

[[Bestand:Natura 2000 gebied De Langstraat.jpg|thumb|"De Westelijke Langstraat" met de [[Johannes de Doperkerk (Kaatsheuvel)|Sint Jan
]] in Kaatsheuvel op de achtergrond]].

Naar het westen toe zijn broekontginningen. Hier treft men waterlopen als de [[Oude Leij (Goirle)|Oude Leij]] en de [[Oude Vaart (Terneuzen)|Oude Vaart]] aan, die vroeger onder meer voor het transport van turf dienstdeden.

[[Bestand:Bos Loonse en Drunense Duinen.jpg|thumb|Nationaal Park de Loonse en Drunense Duinen]]

Ten zuiden van Kaatsheuvel liggen de terreinen van de Efteling en naar het oosten toe ligt [[Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen]], een belangwekkend natuurgebied.
De deelgebieden Landgoed Plantloon, De Roestelberg en het MASt-gebied zijn goed toegankelijk vanuit Kaatsheuvel.
Het meest noord-oostelijke punt van Landgoed Plantloon verbindt Kaatsheuvel met [[Afwateringskanaal 's-Hertogenbosch-Drongelen]]. Dit is de enige grote waterweg die grenst aan het dorp.

[[Bestand:Kaatsheuvel plantloon34.jpg|thumb|Landgoed Plantloon]]

Het MASt-gebied (De Munitions Ausgabe Stelle) is een bosgebied waar de restanten van een Duits wapendepot zichtbaar zijn.

Ten westen van het Nationaal Park, ten zuiden van de [[Efteling]] is natuurgebied 't Loonsche Land hersteld in oude glorie, naar de situatie van rond 1850. Hierin spant een beuk uit het eind van de 19e eeuw de kroon. In 2020 is 't Loonsche Land onderdeel geworden van natuurpark Huis Ter Heide.

[[Bestand:Huis ter heide hooglander.jpg|thumb|Natuurpark Huis ter Heide]]

Diverse parken zijn aangelegd voor wandelrecreatie. Een voorbeeld hiervan is het Vossenbergpark.

==Verkeer en vervoer==
Kaatsheuvel ligt langs de [[Provinciale weg 261|N261]].

Openbaar vervoer per bus van [[Arriva Personenvervoer Nederland|Arriva]] met buslijn:
* 136: 's-Hertogenbosch Station - Jeroen Bosch Ziekenhuis - Vlijmen - Nieuwkuijk - Drunen - Busstation Waalwijk - ETZ Waalwijk - Sprang Capelle - '''Kaatsheuvel''' - Efteling - Busstation Loon Op Zand - Loon Op Zand - Midden Brabantweg - Ringbaan West - Tilburg Station
* 231: Station Gilze-Rijen - Dongen - 's Gravenmoer - '''Kaatsheuvel''' - Sprang Capelle - Busstation Waalwijk
* 300: 's-Hertogenbosch Station - Jeroen Bosch Ziekenhuis - Busstation Waalwijk - Sprang Kruispunt - '''Kaatsheuvel''' - Efteling - Busstation Loon op Zand - Ringbaan West - Tilburg Station (Bravo''direct'' maandag t/m vrijdag)
* 301: 's-Hertogenbosch Station - Jeroen Bosch Ziekenhuis - Vlijmen - Drunen - Busstation Waalwijk - Sprang Kruispunt - '''Kaatsheuvel''' - Busstation Loon Op Zand - Ringbaan West - Tilburg Station (Bravo''direct'')
* 800: 's-Hertogenbosch Station - Efteling (rijdt buiten vakantieweken in het weekend en tijdens vakantieweken elke dag)
* 801: Tilburg Station - Efteling (rijdt buiten vakantieweken in het weekend en tijdens vakantieweken elke dag)

Sinds de lente van 2018 reiden ook verschillende langeafstandsbussen van [[Flixbus]] via Kaatsheuvel.

==Geboren of woonachtig geweest in Kaatsheuvel==
* [[Reinier van der Heijden]] (1898-1981), burgemeester van Loon op Zand en medegrondlegger van de Efteling
* [[Piet Laros]] (1901-1997), vrijwilliger in de [[Spaanse Burgeroorlog]] tegen de fascisten, verzetsstrijder tijdens de [[Tweede Wereldoorlog]]
* [[Jantje Koopmans]] (1924-2013), volkszanger
* [[Jan Reijnen]] (1927-2020), politicus en bestuurder
* [[Marius van Amelsvoort]] (1930-2006), politicus
* [[Ben Knapen]] (1951), journalist, bestuurder en historicus
* [[Corné Klijn]] (1961), radio-dj
* [[Carlos van Wanrooij]] (1967), voetballer
* [[Jacqueline Govaert]] (1982), zangeres en medeoprichtster van [[Krezip]]
* [[Hetty van de Wouw]] (1998), baanwielrenner
* [[Thom Craane]] (1991), zanger

==Externe links==
* [https://web.archive.org/web/20110602191233/http://www.deketsheuvel.nl/NL/content/3-0-31/geschiedenis.htm Geschiedenis]
* [https://web.archive.org/web/20111118034658/http://breda-en-alles-daaromheen.nl/kaatsheuvel%20in%20beeld.htm Kaatsheuvel in beeld]

{{Appendix}}
{{Navigatie gemeente Loon op Zand}}
{{Coor title dms|51|39|23|N|5|1|49|E|type:city_scale:25000_region:NL}}

[[Categorie:Plaats in Noord-Brabant]][[Categorie:Loon op Zand]]

Kaatsheuvel - Bewerkingsoverzicht

Colani: 1 versie geïmporteerd