https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=JanplezierJanplezier - Bewerkingsoverzicht2026-04-19T13:33:26ZBewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wikiMediaWiki 1.43.6https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?title=Janplezier&diff=163954&oldid=prevColani: 1 versie geïmporteerd2025-04-30T09:38:18Z<p>1 versie geïmporteerd</p>
<p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>[[Bestand:Marbach Kremser.jpg|thumb|right|Een Duitse janplezier; een ''Kremser'']]<br />
[[Bestand:Jan Plezier Xanten PM05.jpg|thumb|right|Tractor met janplezier, [[Xanten]]]]<br />
[[Bestand:Wattenpost.jpg|thumb|right|''Wattwagen'', [[Cuxhaven (stad)|Cuxhaven]]]]<br />
Een '''janplezier''' is een open [[Koets|rijtuig]] dat in de negentiende eeuw populair was. Hij dient hoofdzakelijk voor [[toerisme|toeristische]] uitstapjes. Doorgaans wordt de janplezier voortgetrokken door twee [[paard (dier)|paarden]]. In een grote janplezier, voortgetrokken met een [[vierspan]], kunnen zestien passagiers mee.<br />
<br />
In de [[1830-1839|jaren 1830]] werd in Frankrijk een open wagen gebouwd, de '''char-à-bancs'''. Deze werd vooral ingezet als huurrijtuig voor zomerse uitstapjes naar buiten de stad. Het type werd in Engeland geïntroduceerd doordat koning [[Lodewijk Filips I van Frankrijk|Louis-Philippe]] er een meenam voor koningin [[Victoria van het Verenigd Koninkrijk|Victoria]].<br />
<br />
Tussen 1830 en 1930 werden vele variaties op de char-à-bancs gebouwd, zoals de [[wagonette]] en de janplezier. Bij de meeste zaten de passagiers op twee lange houten banken die in de lengterichting waren geplaatst. De ingang was dan aan de achterkant. Maar er waren ook types met drie dwarse banken en een personeelsbankje achterin. De instap was dan opzij. Soms kon de wagen worden voorzien van een los winterdak.<br />
<br />
De char-à-bancs werd in het begin van de 20e eeuw gemotoriseerd.<br />
De janplezier kan worden beschouwd als een voorloper van de [[touringcar]]. Hij wordt hier en daar nog steeds gebruikt voor gezellige ritten.<br />
<br />
==Afbeeldingen==<br />
<gallery><br />
National Motor Museum Beaulieu (CJ 5052) 1922 Maxwell Motor Corp 1 ton 13 seat charabanc, 2008 HCVS London to Brighton run.jpg|Gemotoriseerde char-à-bancs<br />
Charabanc.jpg|Gemotoriseerde char-à-bancs, ca. 1920 <br />
CuxhavenSundayJune6A 044.jpg|''Wattwagen'', Cuxhaven<br />
</gallery><br />
<br />
== Zie ook ==<br />
* [[Huifkar]]<br />
* [[Mennen (paardensport)|Mennen]]<br />
* [[Omnibus (vervoermiddel)|Omnibus]]<br />
* [[Paardentram]]<br />
* [[Wagonette]]<br />
<br />
{{commonscat|Charabancs}}<br />
[[Categorie:Paard en wagen]]<br />
[[Categorie:Toerisme]]</div>Colani