https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=Iure_uxorisIure uxoris - Bewerkingsoverzicht2026-04-26T09:45:29ZBewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wikiMediaWiki 1.43.6https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?title=Iure_uxoris&diff=116360&oldid=prevColani: 1 versie geïmporteerd2024-07-09T12:56:49Z<p>1 versie geïmporteerd</p>
<p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>'''''Iure uxoris''''' of '''''jure uxoris''''' is een [[Latijn|Latijnse]] rechtsterm, die kan worden vertaald als: "uit rechte van de echtgenote". Het wordt vaak gebruikt, om een (adellijke) titel aan te duiden, die door een man wordt gevoerd, die zijn vrouw uit eigen recht (bijvoorbeeld door erfenis) bezit.<br />
<br />
De echtgenoot van een erfgename werd de eigenaar van de goederen en de titel van zijn vrouw ''iure uxoris''. In de middeleeuwen gold dit bijwijlen ook voor regerende koninginnen en vorstinnen, daarenboven werd de man van de monarche zelf monarch. In sommige gevallen bleef hij koning of vorst na de dood van zijn vrouw, en soms liet hij het gebied aan zijn nakomelingen uit een van zijn andere huwelijken na (zo liet bijvoorbeeld de [[Grootvorstendom Litouwen|Litouwse]] groothertog [[Wladislaus II Jagiello]], die als echtgenoot van koningin [[Hedwig van Polen (-1399)|Hedwig]] [[Lijst van heersers van Polen|koning van Polen]] was geworden (al was hij formeel verkozen), Polen na aan zijn oudste zoon uit zijn derde huwelijk, [[Wladislaus van Varna]]). In het geval van een echtscheiding bleef aanvankelijk de echtgenoot monarch, terwijl de vrouw haar status verloor (bijvoorbeeld [[Maria van Boulogne]] en [[Mattheüs I van de Elzas]], die in 1170 scheidden (hierbij moet wel worden opgemerkt dat Maria geen interesse had in de wereldlijke macht)). <br />
<br />
In [[Koninkrijk Portugal|Portugal]] kon een echtgenoot een koning ''iure uxoris'' zijn, zodra hij de vader van de erfgenaam werd. Koningin [[Maria I van Portugal|Maria I]] had al kinderen met haar man (die tevens haar oom was), toen ze de troon besteeg, zodat hij op dat moment als [[Peter III van Portugal|Peter III]] koning werd. Toen koningin [[Maria II van Portugal|Maria II]] in 1836 met haar tweede man [[Ferdinand II van Portugal|Ferdinand van Saksen-Coburg-Gotha]] trouwde, werd deze pas monarch ''iure uxoris'', toen in het volgende jaar hun eerste kind werd geboren: vanaf dan regeerde hij samen met zijn vrouw als Ferdinand II. Haar eerste man, [[August van Leuchtenberg]], was daarentegen nooit monarch ''iure uxoris'', aangezien hij voor de geboorte van een erfgenaam overleed.<br />
<br />
De titel van koning ''iure uxoris'' mag niet worden verward met die van [[prins-gemaal]], de slechts de echtgenoot van de koning, maar niet haar mederegent.<br />
== Referenties ==<br />
* {{Bronvermelding anderstalige Wikipedia|taal=de|titel=Iure_uxoris|oldid=168280926|datum=20170819}}<br />
* {{Aut|L.F.W.H. Gessner}}, ''De iure uxoris legati atque legatae'', Halle, 1851. ([https://d-nb.info/158952421 DNB 158952421])<br />
* {{Aut|S. Stryk - C. Herrwieg}}, ''[http://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs2/object/display/bsb10664459_00002.html Disputatio Inauguralis, De Jure Uxoris In Bona Mariti]'', Hannover, 1699. (Bayerische StaatsBibliothek digital)<br />
* {{Aut|W.X.A. von Kreittmayr - J.J. Vötter}}, ''[http://books.google.de/books?id=3jBDAAAAcAAJ&pg=PA23&lpg=PA23&dq=jure+uxoris&source=bl&ots=N1NJpaIFGG&sig=kRhL89f-ru7uZO1sk9R9qcNjmNQ&hl=de&sa=X&ei=bGBFUsCxOILK4AT1oYDYBQ&ved=0CFsQ6AEwCA#v=onepage&q=jure%20uxoris&f=false Index über den Codicem Juris Bavarici Judiciarii]'', Frankfurt am Main - Leipzig, 1765.<br />
[[Categorie:Huwelijk]]<br />
[[Categorie:Erfrecht]]<br />
[[Categorie:Personen- en familierecht]]<br />
[[Categorie:Vrouwengeschiedenis]]<br />
[[Categorie:Latijnse uitdrukking]]<br />
[[Categorie:Monarchie]]<br />
[[Categorie:Middeleeuws recht]]</div>Colani