Colani: 1 versie geïmporteerd

2024-01-10T06:40:47Z

1 versie geïmporteerd

Nieuwe pagina

{{Infobox schip
| Schip naam = Hr.Ms. Tjerk Hiddes
| afbeelding = RI Gadjah Mada, Jalesveva Jayamahe, p32.jpg
| onderschrift = Als het Indonesische ''Gadjah Mada''
| Schip flag =
| Schip besteld =
| Scheepsbouwer = William Denny and Brothers, Dumbarton
| Schip kiellegging = 22 mei 1940
| Schip tewaterlating = 25 juli 1941
| Schip afbouwwerf =
| Schip gedoopt =
| Schip gekocht =
| Schip opgeleverd =
| Schip kostprijs = £400.684 zonder wapens, ammunitie en communicatie-apparatuur
| Schip in de vaart genomen =
| Schip uit de vaart genomen =
| Schip in dienst = 6 mei 1942 door LTZ 1 W.J. Kruys
| Schip uit dienst = 26 februari 1951
| Schip omgedoopt =
| Schip opnieuw geclassificeerd =
| Schip veroverd =
| Schip lot = Gesloopt in 1961 bij Rijsdijk in Hendrik-Ido-Ambacht
| Schip thuishaven =
| Schip vlag =
| Schip eigenaar =
| Schip charteraar =
| Schip vroegere eigenaren = Royal Navy
| Schip vroegere namen = '''HMS Nonpareil'''
| Schip latere eigenaren = 1 maart 1951 Indonesische marine
| Schip latere namen = '''Gadjah Mada'''
| Schip klasse =
| Schip type =
| Schip lengte =
| Schip lengte LOA = 108,7 m
| Schip lengte LPP =
| Schip breedte = 10,9 m
| Schip diepgang = 3,8 m
| Schip zomerdiepgang =
| Schip hoogte =
| Schip deplacement =
| Schip tonnenmaat =
| Schip tonnenmaat BRT =
| Schip tonnenmaat NET =
| Schip draagvermogen =
| Schip draagvermogen DWT =
| Schip TEU =
| Schip reefer point =
| Schip passagiers =
| Schip hutten =
| Schip tarieven =
| Schip voortstuwing = Turbines, 30.000 kW
| Schip boegschroef =
| Schip snelheid = 15 kn
| Schip IMO =
| Schip ENI =
| Schip teboekstelling =
| Schip roepletters =
| Schip bereik =
| Schip duurzaamheid =
| Schip testdiepte =
| Schip boten =
| Schip capaciteit =
| Schip bemanning =
| Schip tijd om te activeren =
| Schip sensoren =
| Schip EW =
| Schip bewapening =
| Schip bepantsering =
| Schip vliegtuigen =
| Schip motto =
| Schip bijnaam =
| Schip verdiensten =
| Schip opmerkingen =
| Schip teken =
| website =
}}
De '''Hr.Ms. Tjerk Hiddes''' was een [[Nederland]]se [[torpedobootjager]], die als '''HMS Nonpareil''' was gebouwd voor de Britse [[N-klasse]].<ref>[http://www.naval-history.net/xGM-Chrono-10DD-45N-HMS_Nonpareil.htm /www.naval-history.net]. [https://web.archive.org/web/20221026032621/http://www.naval-history.net/xGM-Chrono-10DD-45N-HMS_Nonpareil.htm Gearchiveerd] op 26 oktober 2022.</ref> Bedoeld voor dienst in het verre oosten.

Onder Nederlandse vlag vergezelde het de Britse vloot in [[Kilindini]] in augustus 1942, en nam deel aan een aantal operaties tegen [[Vichy-Frankrijk|Vichy-Franse]] doelen in september.

Op verzoek van de United States Navy werden de Tjerk Hiddes en het [[zusterschip]] [[Hr.Ms. Van Galen (1942)|Hr.Ms. Van Galen]] toegevoegd aan de US 7th Fleet, gestationeerd in [[Fremantle]]. Beide destroyers, vergezeld door de [[kruiser]] [[Hr.Ms. Jacob van Heemskerck (1940)|Hr.Ms. Jacob van Heemskerck]], vertrokken uit Kilindini naar Fremantle, waar ze 25 oktober 1942 aankwamen.

In december 1942 deed het schip onder uiterst gevaarlijke omstandigheden (onder het oog van de Japanse bezetters die niets merkten) dienst bij het evacueren van zich reeds maanden in de jungle schuilhoudende KNIL-troepen en hun gezinnen en Portugese vluchtelingen na de [[Slag om Timor]], 958 personen werden in 3 nachtelijke tochten gered. De commandant Ltz-1 W.J. Kruys kreeg van president Roosevelt persoonlijk de Legion of Merit. De gehele bemanning ontving het zg. Expeditiekruis voor bijzondere krijgsverrichtingen Timor 1942<ref>[https://books.google.nl/books?id=xeiwCgAAQBAJ&pg=PA105&lpg=PA105&dq=Tjerk+Hiddes+1942&source=bl&ots=pxHKHfU_J9&sig=f5BNbMA2--MVnT8wmpjrGqkJWxI&hl=nl&sa=X&ved=0ahUKEwimluGG9ovUAhXKJsAKHaD-CC84ChDoAQg4MAM#v=onepage&q=Tjerk%20Hiddes%201942&f=false books.google.nl]. [https://web.archive.org/web/20230731072005/https://books.google.nl/books?id=xeiwCgAAQBAJ&pg=PA105&lpg=PA105&dq=Tjerk+Hiddes+1942&source=bl&ots=pxHKHfU_J9&sig=f5BNbMA2--MVnT8wmpjrGqkJWxI&hl=nl&sa=X&ved=0ahUKEwimluGG9ovUAhXKJsAKHaD-CC84ChDoAQg4MAM#v=onepage&q=Tjerk%20Hiddes%201942&f=false Gearchiveerd] op 31 juli 2023.</ref>

== Explosie ==
19 december 1942 arriveerde het schip in [[Darwin (Australië)|Darwin]] en voer door naar Fremantle op kerstavond voor reparaties na in de laatste drie weken zo'n 7000 mijl te hebben gevaren. Er werd gewerkt aan de torpedo's, door het warme weer was de druk in de luchtkamers opgelopen. Vrijdag 8 januari 1943 explodeerde een torpedo. De kop werd naar voren geblazen, waarbij twee matrozen werden geraakt. Het achterstuk vloog naar achteren en overboord. Bovendien ontstond er een gat in het dek. Schroot lag overal. Vier Australische technici en twee bemanningsleden belandden in het ziekenhuis.<ref>[https://www.netherlandsnavy.nl/Hiddes-explosion.htm www.netherlandsnavy.nl]</ref>

Hr.Ms. Tjerk Hiddes arriveerde eind 1944 in Engeland en deed van daar uit konvooidiensten. Tussendoor waren regelmatig reparatie- en dokperiodes nodig. In januari 1945 vertrok het schip naar [[Greenock]], bij [[Glasgow]], voor verdere reparaties tot januari 1946. Die werden samen met modernisering afgemaakt bij [[Wilton-Fijenoord]] te [[Schiedam]].

== Na de oorlog ==
Op 9 april 1946 vertrok het schip naar Nederlands Oost-Indië maar nog op de Noordzee bleek dat de stuurboordturbine wegens hevige trillingen vervangen moest worden bij Werkspoor in Amsterdam. 2 juni 1947 vertrok het schip naar de Oost en arriveerde te [[Tandjong Priok]] op 17 juli 1947.

Tot een van de wapenfeiten behoorde de aanhouding van het smokkelvaartuig "Sien Hock" in de [[Riouwarchipel]]. De motortonkang was eigendom van de Sien Hock Kongsie uit [[Singapore]].<ref>[http://www.omnia.ie/index.php?navigation_function=3&europeana_query=Tjerk+Hiddes%2C+Hr.Ms.&europeana_cursor=AoE%2FFi8yMDIxNjUwL21lbW9yaXhfODhjZmUxMTNfMTkyNV8zNGM4X2YzY2RfMTk0OTEyYTVlODdk&europeana_prev_cursor=*&dpla_nav_start=2&obcnt=100 www.omnia.ie]</ref>

In oktober 1949 keerde het schip weer terug in Nederland en ging opnieuw een jaar in onderhoud.

== Overdracht ==
Het schip werd verkocht aan de Republiek Indonesia. De overdracht vond plaats op 1 maart 1951 waarna het schip in dienst werd gesteld als ''GADJAH MADA'', het vlaggeschip van de Indonesian Navy. Ruim twee weken later liep het schip al aan de grond bij het verlaten van de haven van Soerabaja en moest het bijna een jaar in reparatie. Uiteindelijk is het schip in 1961 gesloopt.<ref>[https://www.tracesofwar.nl/articles/2158/Britse-destroyers-voor-de-Nederlandse-marine.htm TracesOfWar.nl]. [https://web.archive.org/web/20230416183705/https://www.tracesofwar.nl/articles/2158/Britse-destroyers-voor-de-Nederlandse-marine.htm Gearchiveerd] op 16 april 2023.</ref>

{{Appendix}}

{{DEFAULTSORT:Tjerk Hiddes (schip, 1942)}}
[[Categorie:Schip gebouwd in het Verenigd Koninkrijk]]
[[Categorie:Nederlandse torpedobootjager]]
[[Categorie:Schip op naam]]

Hr.Ms. Tjerk Hiddes (1942) - Bewerkingsoverzicht

Colani: 1 versie geïmporteerd