https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=GalvanismeGalvanisme - Bewerkingsoverzicht2026-08-12T04:38:44ZBewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wikiMediaWiki 1.43.6https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?title=Galvanisme&diff=180095&oldid=prevColani: Tekst vervangen - ".jpeg" door ".jpg"2025-12-11T08:00:29Z<p>Tekst vervangen - ".jpeg" door ".jpg"</p>
<p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>[[Bestand:Luigi Galvani Experiment.jpg|thumb|Galvani's experimenten]]<br />
'''Galvanisme''' is:<br />
* in de [[biologie]] het samentrekken van een [[Spier (anatomie)|spier]] onder invloed van een [[elektriciteit|elektrische stroom]]. <br />
* in de [[natuurkunde]] en [[scheikunde]] de [[inductie (elektriciteit)|inductie]] van [[elektriciteit]] van een scheikundige reactie, meestal tussen twee stoffen met verschillende [[elektronegativiteit]].<br />
<br />
==Geschiedenis==<br />
Het effect is door [[Alessandro Volta]] naar zijn tijdgenoot, de wetenschapper [[Luigi Galvani]], genoemd. In 1780 ontdekt Galvani dat spieren in een geprepareerde kikkerpoot samentrokken onder invloed van elektriciteit. Met een verkregen [[elektriseermachine]] en een [[Leidse fles]] was Galvani begonnen met experimenteren van spierstimulatie via elektriciteit. Toen hij in [[1786]] de kikkerpoot, die aan een metalen haak hing, aanraakte met een ander metaal zag hij dat deze bewoog. Hij meende toen - ten onrechte - de ''dierlijke elektriciteit'' te hebben ontdekt, die de levenskracht is die alles laat bewegen. Volta meende dat de waargenomen elektriciteit veroorzaakt werd door de metalen instrumenten waarmee de kikker ontleed werd. Dit inzicht van Volta leidde tot de uitvinding van de [[Batterij_(elektrisch)#Historie|batterij]].<br />
<br />
Galvani wist ook spiersamentrekking teweeg te brengen door elektrostatische vonken in de nabijheid van de kikkerpoot en ondervond dat dit effect sterker werd naarmate de zenuwen werden verlengd met lange metalen draden. Waarschijnlijk was dit het eerste geval van spierstimulatie via radiografische besturing.<ref name="LMJ">{{Citeer web<br />
| url=https://www.leonardo.info/isast/articles/else.scha.pdf<br />
| titel=Electric Body Manipulation as Performance Art: A Historical Perspective<br />
| bezochtdatum=8 juli 2008<br />
| auteur={{Aut|Arthur Elsenaar}}<br />
| medeauteurs={{Aut|Remco Scha}}<br />
| uitgever=Leonardo Music Journal<br />
| datum=2002<br />
| paginas=Vol 12, pp 17-28<br />
| taal=en<br />
}}</ref><br />
<br />
Tegenwoordig wordt het bestuderen van galvanische effecten in de biologie ''[[elektrofysiologie]]'' genoemd. De term ''galvanisme'' wordt alleen nog in historische context gebruikt, of om het tot leven brengen van organismen met behulp van elektriciteit aan te duiden (zoals in [[Mary Shelley]]s boek ''[[Frankenstein (roman)|Frankenstein]]'' wordt beschreven). Dit laatste werd door victoriaanse wetenschappers als een reële mogelijkheid gezien.<br />
<br />
==Zie ook==<br />
* [[Luigi Galvani]]<br />
* [[Alessandro Volta]]<br />
* [[Batterij (elektrisch)]]<br />
<br />
{{Appendix}}<br />
<br />
[[Categorie:Fysiologie]]<br />
[[Categorie:Geschiedenis van de biologie]]<br />
[[Categorie:Eponiem]]</div>Colani