https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=EupatridenEupatriden - Bewerkingsoverzicht2026-04-25T01:27:26ZBewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wikiMediaWiki 1.43.6https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?title=Eupatriden&diff=78660&oldid=prevColani: 1 versie geïmporteerd2024-03-27T15:08:48Z<p>1 versie geïmporteerd</p>
<p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>-'''Eupatriden''' ('''[[Oudgrieks]]''': {{Polytonic|Εὐπατρίδαι}} / Eupatrídai; "goed-geborenen" of "goed voor het vaderland"<ref name="vaderland">{{Aut|T.J. Figuiera}}, The Ten Archontes of 579/8 at Athens, in ''Hesperia'' 53 (1984), p.&nbsp;455, {{Aut|A. Duplouy}}, Les Eupatrides d'Athènes, "nobles défenseurs de leur patrie", in ''Cahiers du Centre G. Glotz'' 14 (2003), pp. [https://www.persee.fr/doc/ccgg_1016-9008_2003_num_14_1_1572 7-22]. [https://web.archive.org/web/20220308111013/https://www.persee.fr/doc/ccgg_1016-9008_2003_num_14_1_1572 Gearchiveerd] op 8 maart 2022.</ref>) was de naam die aan de [[Attica (Griekenland)|Attische]] [[Adel|geboorteadel]] werd gegeven, die met bijzondere rechten was bekleed. Deze privileges gingen verloren naarmate de [[Atheense democratie|democratie]] zich in de [[Attica (Griekenland)|Attische]] wetgeving doorzette. Hierdoor steunde de macht van de Eupatriden uiteindelijk meer op hun bezit en rijkdommen, dan op hun [[Stand (maatschappelijk)|stand]] of afkomst.<br />
<br />
Met de collectieve benaming ''Eupatridai'' werden allereerst Atheense aristocraten benoemd. De term verwijst niet alleen naar de levensstijl, het optreden en de economische mogelijkheden van de edelen, maar weerspiegelt ook de afkomst van dezen. De adellijke families waren [[Patrilineaire afstamming|patrilineair]] opgebouwd en vormden geen grote clans.<br />
<br />
De rol van de Eupatridai in de [[archaïsche periode]] blijft onduidelijk, de oudste vermelding van de term gaat terug tot het derde kwart van de 6e eeuw v.Chr. op een grafsteen uit [[Eretria]].<ref>''[[Inscriptiones Graecae]]'' [http://epigraphy.packhum.org/inscriptions/oi?ikey=1752&bookid=4&region=1&subregion=71 I³ 1516].</ref> Andere vermeldingen, die naar archaïsche tijden verwijzen, zijn latere constructies. Het is echter mogelijk dat bepaalde voorrechten, bijvoorbeeld in de samenstelling van de [[Areopaag]], voorhanden waren.<br />
<br />
Het is ook bekend dat de Eupatridai in de strijd tegen de ''[[tyrannis]]'' van [[Hipparchus (zoon van Pisistratus)|Hipparchus]], vooral bij de moordpoging op hem, waren betrokken. Er is ook gesuggereerd dat de naam "Eupatridai" moet worden gezien als benaming voor een groep aristocraten, die zich tegen de [[Pisistratiden]] verzette en dus moet worden geïnterpreteerd als "goed voor het vaderland".<ref name="vaderland"/> De enige bekende vermelding van het [[antoniem]] ''kakopatridai'' ({{Polytonic|κακοπατρίδαι}}) is in een gedicht van [[Alkaios]], waarin deze de tiran [[Pittakos van Mytilene]] en zijn partizanen aanvalt.<ref>Fr. 348 Voigt: {{Polytonic|τον κακοπατρίδα(ν) Φίττακον πόλιος τάς άχόλω και βαρυδαίμονος έστάσαντο τύραννον μέγ' έπαίνεντες άόλλεες}}.<br />
Vgl. {{Aut|A. Duplouy}}, Les Eupatrides d'Athènes, "nobles défenseurs de leur patrie", in ''Cahiers du Centre G. Glotz'' 14 (2003), pp. [https://www.persee.fr/doc/ccgg_1016-9008_2003_num_14_1_1572 9-10]. [https://web.archive.org/web/20220308111013/https://www.persee.fr/doc/ccgg_1016-9008_2003_num_14_1_1572 Gearchiveerd] op 8 maart 2022.</ref> De individuen die zich in de 5e eeuw v.Chr., toen de democratie opkwam in Athene, "Eupatriden" noemden (of aanspraak maken op deze titel), stammen blijkbaar allen af van personen die zich hadden onderscheiden in de strijd tegen Pisistratos en zijn nakomelingen.<ref>{{Aut|A. Duplouy}}, Les Eupatrides d'Athènes, "nobles défenseurs de leur patrie", in ''Cahiers du Centre G. Glotz'' 14 (2003), pp. [https://www.persee.fr/doc/ccgg_1016-9008_2003_num_14_1_1572 12-13]. [https://web.archive.org/web/20220308111013/https://www.persee.fr/doc/ccgg_1016-9008_2003_num_14_1_1572 Gearchiveerd] op 8 maart 2022.</ref><br />
<br />
Sinds de [[klassieke periode (geschiedenis)|klassieke periode]] waren de voorrechten van de Eupatridai slechts van symbolische aard, zoals [[Fyle|fylenkonig]] of toegang tot bepaalde priesterambten. Buiten Athene werd de term vaak als synoniem voor adel gebruikt, vaak als een equivalent voor de Latijnse term <span>[[Patriciër|patricius]] van de Romeinen</span>.<br />
<br />
In Athene was er ook een adellijke familie met de naam [[Eupatridai (familie)|Eupatridai]].<br />
== Noten ==<br />
{{references|90%|2}}<br />
== Referenties ==<br />
* {{Bronvermelding anderstalige Wikipedia|taal=de|titel=Eupatridai|oldid=163699277|datum=20170318}}<br />
* {{Aut|H.-J. Gehrke}}, art. Eupatridai, in ''[[Der Neue Pauly]]'' 4 (1998), col. 263.<br />
<br />
[[Categorie:Adellijke titulatuur]]<br />
[[Categorie:Oude Athene]]<br />
[[Categorie:Oud-Griekse dynastie]]</div>Colani