https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=Edelfrei 2026-04-05T10:27:58Z Bewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wiki MediaWiki 1.43.6 https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?title=Edelfrei&diff=78903&oldid=prev 2024-03-27T15:20:36Z

<p>1 versie geïmporteerd</p> <p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>Met &#039;&#039;&#039;edelfrei&#039;&#039;&#039; (&#039;&#039;Edelfreie&#039;&#039; of &#039;&#039;Edelinge&#039;&#039;) werden aanvankelijk die Germaanse [[Adel|edelen]] aangeduid, die zich van de andere vrije edelen onderscheiden doordat men voor hen het drievoudige [[weergeld]] moest betalen. Uit de Edelfreien ontwikkelde zich in de loop van de 12e eeuw in het [[Heilige Roomse Rijk]] de hoge adel in tegenstelling tot de in zijn oorsprong meestal onvrije dienstadel, de zogenaamde [[Ministeriaal|ministerialen]].&lt;ref name=&quot;Bosl&quot;&gt;{{Aut|K. Bosl}}, &#039;&#039;Die Gesellschaft in der Geschichte des Mittelalters&#039;&#039;, Göttingen, 1987&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt;, p. [https://digi20.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/goToPage/bsb00044654.html?pageNo=56 56.]&lt;/ref&gt;<br /> <br /> In de [[middeleeuwen]] beduidde &#039;&#039;edel-&#039;&#039; of &#039;&#039;hochfrei&#039;&#039;, eenvoudig gezegd, dat een persoon van dynastieke komaf was. Edelfreien waren een staatsrechtelijke stand en hadden hun adelstand niet te danken aan een dienst- of leensverhouding. Ze waren alsdus aan geen andere families of [[Dynastie|dynastieën]] ondergeschikt (afgezien van de [[Koning (titel)|koning]] respectievelijk [[keizer]].&lt;ref name=&quot;Bosl&quot;/&gt;) en stonden met hun &#039;&#039;[[allodium]]&#039;&#039; (eigengoed) niet onder een leenheer. Het huidige begrip &#039;&#039;Uradel&#039;&#039; ([[oeradel]], (al)oude adel) mag men niet met het begrip &#039;&#039;edelfrei&#039;&#039; worden verward, want dit laatste is van vroegere datum: alle geslachten, die nawijsbaar ten laatste omstreeks 1400 tot de ridderstand (ongeacht of ze oorspronkelijk &#039;&#039;edelfreien&#039;&#039; of ministerialen waren) behoorden, worden vandaag de dag als &#039;&#039;Uradel&#039;&#039; beschouwd. <br /> <br /> Vele &#039;&#039;edelfreie&#039;&#039; geslachten onderwierpen zich tijdens de [[hoge middeleeuwen]] aan machtigere [[Feodalisme|feodale heren]]; voor deze families is in de wetenschappelijke literatuur de term &quot;oorspronkelijk edelfrei&quot; gebruikelijk. Deze onderwerping gebeurde niet altijd slechts onder dwang. Vele [[leenman]]nen zouden hoge posities aan het hof van hun [[leenheer|leenheren]] bekleden, en de leenmanschap was vaak zeer lucratief. In het bijzonder in de periode van de [[territorialisering]] en door de opkomst van de geldeconomie waren vele &#039;&#039;edelfreien&#039;&#039; op de bescherming en ondersteuning van een machtigere wereldlijke of geestelijke leenheer aangewezen. Ook omgekeerd bestond er een afhankelijkheidsrelatie wat dat aangaat, daar grotere territoria slechts met de hulp van loyale vazallen konden worden beschermd en bestuurd.<br /> <br /> Het aantal van families die &#039;&#039;edelfrei&#039;&#039; waren was begrensd. Er ontstond nu al snel een nieuwe maatschappelijke stand, namelijke die van de ministerialen. Deze nieuwkomers, van onvrije afkomst, slaagden er in het verloop van een eeuw in op te klimmen tot de lage adel. Het onderscheid met de oude &#039;&#039;edelfreie&#039;&#039; geslachten begonnen in toenemend mate te vervagen. Bij vele oorspronkelijk &#039;&#039;edelfreie&#039;&#039; adellijke families ontbraken derhalve betrouwbare bewijzen van hun dynastieke komaf.<br /> <br /> == Zie ook ==<br /> * [[Semperfrei]]<br /> <br /> {{Appendix|2=<br /> * {{Bronvermelding anderstalige Wikipedia|taal=de|titel=Edelfrei|oldid=153055817|datum=20160401}}<br /> * {{Aut|K. Bosl}}, &#039;&#039;Die Gesellschaft in der Geschichte des Mittelalters&#039;&#039;, Göttingen, 1987&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt;. ISBN 3525333897<br /> ----<br /> {{References|90%|}}<br /> }}<br /> [[Categorie:Adel]]</div>

Colani