Colani: Nieuwe pagina aangemaakt met 'Foto van LeLy uit de Limburger koerier van 17 maart 1928 Verslag opgesteld door C.W. Lely Handtekening uit het archief Beerschen overlaat '''Cornelis Willem Lely''' (Deventer, 9 juni 1885 – Liverpool, 8 april 1932) was een Nederlands wetenschapper, ho…'

2026-08-02T19:33:48Z

Nieuwe pagina aangemaakt met 'miniatuur|Foto van LeLy uit de Limburger koerier van 17 maart 1928 thumb|Verslag opgesteld door C.W. Lely miniatuur|Handtekening uit het archief Beerschen overlaat '''Cornelis Willem Lely''' (Deventer, 9 juni 1885 – Liverpool, 8 april 1932) was een Nederlands wetenschapper, ho…'

Nieuwe pagina

[[Bestand:Cornelis Willem Lely (1885-1932).jpg|miniatuur|Foto van LeLy uit de Limburger koerier van 17 maart 1928]]
[[Bestand:Verslag opgesteld door C.W.Lely.jpg|thumb|Verslag opgesteld door C.W. Lely]]
[[Bestand:De commissie in zake de ophooging van den Beerschen Overlaat.jpg|miniatuur|Handtekening uit het archief Beerschen overlaat]]

'''Cornelis Willem Lely''' ([[Deventer]], 9 juni 1885 – [[Liverpool]], 8 april 1932) was een Nederlands wetenschapper, [[hoofdingenieur]] van [[Rijkswaterstaat]] en lid van de [[Staatscommissie Zuiderzee]]. Hij kreeg bekendheid door zijn aanbevelingen voor rivierverbeteringen en de berekeningen daarvoor. Lely was een zoon van waterbouwkundig ingenieur [[Cornelis Lely]], bekend van de [[Zuiderzeewerken]].

== Leven en werk ==
Lely studeerde in 1908 af aan de [[Technische Hogeschool Delft|Technische Hogeschool te Delft]] als [[civiel ingenieur]]. In begin 1909 begon hij vanuit Tilburg en Oosterhout te werken bij Rijkswaterstaat als adjunct-ingenieur met als eerste project het [[Wilhelminakanaal]]. Een eerste artikel van zijn hand, genaamd 'Eenige opmerkingen over de waterverdeeling op onze Boven-rivieren' werd gepubliceerd in [[De Ingenieur]]. In 1911 kreeg hij als standplaats [[IJmuiden]] waar hij werkte aan de voorbereidingen van de [[Noordersluis]]. Vanaf 1910 maakte hij naam met artikelen omtrent de berekeningen van een kanaal dat zowel geschikt was voor [[irrigatie]] als voor scheepvaart, ook wel een 'gemengd kanaal' genoemd. Lely ontwikkelde zich tot expert omtrent het verbeteren van rivieren. Het volgende artikel dat hij schreef; 'Beschouwingen over het peil van het IJsselmeer na afsluiting en droogmaking der Zuiderzee', verscheen wederom in De Ingenieur. In 1914 kreeg hij de functie van arrondissementsingenieur in [[Hoorn (Noord-Holland)|Hoorn]]. Daar werkte hij mee aan de plannen voor de afsluiting van de [[Zuiderzee]]. Vervolgens begon hij in 1915 te werken bij de directie Groote Rivieren te [[Den Haag]].

Begin 1914 publiceerde hij in De Ingenieur een artikel over de afwatering van het Noordzeekanaal na afsluiting van de Zuiderzee. Na drie jaar IJmuiden volgde in 1914 zijn benoeming tot arrondissementsingenieur in Hoorn, waar hij rechtstreeks te maken kreeg met de plannen voor de afsluiting van de Zuiderzee. Anderhalf jaar later wisselde hij opnieuw van standplaats: op 1 november 1915 werd hij bij de latere Directie Groote Rivieren in Den Haag “toegevoegd aan de Hoofdingenieur Directeur”. In 1916 werd hij al benoemd tot lid en secretaris van de [[Stormvloed van 1916#Problemen bij Rotterdam|Staatscommissie Rotterdamschen Waterweg]] waar werd uitgezocht hoe de Nieuwe Waterweg reageerde op extreem hoge waterstanden en hoe het voortaan tot minder overlast kon leiden. In deze commissie werkte hij in opdracht van de minister van Waterstaat (zijn vader [[Cornelis Lely|C.Lely]]), onder voorzitterschap van prof. [[Hendricus Gerardus van de Sande Bakhuyzen|Van de Sande Bahuyzen]] samen met [[Gerard Henri de Vries Broekman|G. H. de Vries Broekman]].

In Januari 1918 werd een brochure uitgegeven door de Zuiderzeevereniging geschreven door Lely met als titel; 'de Verhooging van de stormvloedstanden op de Friesche kust, tengevolge van de afsluiting der Zuiderzee'. Hij had hiervoor berekend dat hoe hoog het water zou komen wanneer de Zuiderzee afgesloten zou zijn. Hierdoor werd hij gevraagd voor de Staatscommissie Lorentz en schreef voor dezelfde commissie een nota voor het uitgegeven verslag in September 1926

In 1919 werd hij aangesteld als secretaris van de commissie "Den Beerschen overlaat". De commissie kreeg tot taak om de problemen rond de wateroverlast in het gebied tussen Grave en Den Bosch in Noord-Brabant op te lossen. In 1919 werd het verslag der commissie vastgesteld gebaseerd op de nota van Lely. De als bijlage bijgevoegde nota ''betreffende de berekening van de verhooging der waterstanden op de Maas, tengevolge van de ophooging van den Beerschen Overlaat tot een hoogte overeenkomende met een stand van 10.80 M +N.A.P. te Grave'' werd door Lely opgesteld.

In 1921 stelde Lely en Jolles een nieuw verslag samen hierin werden de maasstanden, dijkverhogingen en verruimingen van het zomer en winterbed en de kosten ervoor berekend. Hiervoor werd een nota uit 1920 gebruikt van C. W. Lely en een nieuwe nota opgesteld door [[Dirk Jakobus Klink|D.J. Klink]], adjunct-secretaris. In hetzelfde jaar promoveerde Lely op een proefschrift getiteld "De invloed van de Zuiderzee op de stormvloedstanden langs de Friesche kust ". <ref>{{Citeer boek |titel=De invloed van de Zuiderzee op de stormvloedstanden langs de Friesche kust |achternaam=Lely |voornaam=Cornelis Willem |url=https://repository.tudelft.nl/record/uuid:4188bda5-c006-4f30-8184-1012a2212919 |uitgever=Van Langenhuysen, Den Haad |datum=1921 |editie=Proefschrift TU Delft}}</ref>

Het op basis van het door de commissie Jolles uitgebrachte advies om de overlaat met een halve meter te verhogen bleek echter niet voldoende. Op 3 februari 1926 kreeg Lely van [[Max Charles Emile Bongaerts|minister Bongaerts]] de opdracht tot het instellen van een onderzoek omtrent de mogelijkheid tot verbetering van de Maas boven en beneden Grave om zo overstromingen te kunnen voorkomen. Het rapport, ook wel het plan-Lely tot afvoerverbetering genoemd, werd op 21 juli 1926 uitgebracht.

In 1931 werd Lely benoemd tot [[Officier (ridderorde)|officier]] in de [[Orde van Oranje-Nassau]].

Lely overleed op 8 april 1932 op 46-jarige leeftijd in Engeland als gevolg van een noodlottig ongeluk op het Aintree-station in Liverpool. <ref>Diverse kranten maakten melding van dit ongeluk, zie bijvoorbeeld [https://www.delpher.nl/nl/kranten/view?coll=ddd&identifier=MMKB23:001909008:mpeg21:a00004 De Standaard d.d. 9 april 1932]</ref>
== Literatuur ==
* Horn-van Nispen, Marie-Louise ten, 'Cornelis Willem Lely' in ''Tijdschrift voor Waterstaatsgeschiedenis'' 11 (2002); webversie 2006 <ref>[https://www.jvdn.nl/Downloads/WG/2002/TWG2002_039-046.pdf 'Cornelis Willem Lely']</ref>
* Wolterbeek, C. 'Ter herdenking † Dr. ir. C.W. Lely' in ''De Ingenieur'', 17 juni 1932 <ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=dts:2967026:mpeg21:0001 † Dr. ir. C.W. Lely]</ref>
{{Appendix|1=alles|2=
* Tuin, J.D. van der, [https://www.flevolandsgeheugen.nl/page/9815/cornelis-willem-lely 'Cornelis Willem Lely' (website Flevolands Geheugen)]
* Wols, Rien, [https://www.bhic.nl/ontdekken/verhalen/ir-c-w-lely-1885-1932 'Ir. C.W. Lely (1885-1932)' (website Brabants Historisch Informatie Centrum)]
* Verslag der Commissie ingesteld bij beschikking van den minister van Waterstaat van 17 Januari 1919, N0 256, Afd, Waterstaat T. [https://puc.overheid.nl/rijkswaterstaat/doc/PUC_76182_31/1/ De gedeeltelijke ophooging van den Beerschen overlaat] (publicatiedatum 1919, rapport + bijlagen zijn daar te downloaden)
* Verslag der Commissie ingesteld bij beschikking van den minister van Waterstaat van 17 Januari 1919, N0 256, Afd, Waterstaat T. [https://puc.overheid.nl/rijkswaterstaat/doc/PUC_77248_31/ 'De watervrije ophooging van den Beerschen overlaat'] (publicatiedatum 1921, rapport + bijlagen zijn daar te downloaden)
* [https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB02:000119727:00005 Verslag van de Staatscommissie Zuiderzee (1918-1926)]
----

{{References}}}}

{{DEFAULTSORT:Lely, Cornelis Willem}}
[[Categorie:Nederlands waterbouwkundige]]

Cornelis Willem Lely - Bewerkingsoverzicht

Colani: Nieuwe pagina aangemaakt met 'Foto van LeLy uit de Limburger koerier van 17 maart 1928 Verslag opgesteld door C.W. Lely Handtekening uit het archief Beerschen overlaat '''Cornelis Willem Lely''' (Deventer, 9 juni 1885 – Liverpool, 8 april 1932) was een Nederlands wetenschapper, ho…'