Colani: 1 versie geïmporteerd

2024-04-07T19:23:38Z

1 versie geïmporteerd

Nieuwe pagina

{{Zijbalk kloosters}}
'''Agnetendal''' was een vrouwenklooster te [[Dommelen]], dat bestaan heeft van [[1442]] tot [[1716]].

Het klooster is gesticht vanuit het in [[1430]] ontstane klooster te [[Achel (plaats)|Achel]] bij ''Gheen Beemden'' of Geenenbroek, dat Catharinadal heette. Dit was een klooster van de Reguliere [[Derde Orde]] der [[Franciscanessen]]. Ook in [[Peer (België)|Peer]] ontstond een soortgelijk klooster, dat aan [[Agnes (heilige)|Sint-Agnes]] was gewijd.

==Oprichting en bloei==
De [[Bergeijk (plaats)|Bergeijkse]] priester Dirk Bruynincx en de heer van Bergeijk, Willem de Bruheze, wilden in Dommelen, dat tot de heerlijkheid Bergeijk behoorde, ook een dergelijk convent. In [[1442]] had men geld bijeen waarvan een huis met boerderij, een schaapstal en een stuk grond op ''Het Laar'' te Dommelen werd gekocht. Hier trokken in [[1443]] enkele zusters uit Achel in, maar ze volgden strengere regels: aanvankelijk waren er zes [[slotzuster]]s en zes buitenzusters. Men hield zich bezig met onderwijs en landbouw. De naam Agnetendal sloeg op de Heilige Agnes, de ''heilige met het schaapje'', en tevens op de schapenteelt die er werd beoefend.

Rond 1475 traden twee dochters van de kunstschilder [[Dirk Bouts]] in, in het klooster. Het waren Catharina en Gertrudis.<ref>{{Citeer boek |titel=De Mooiste schilderijen van België |achternaam=Corremans |voornaam=Luc |taal=nl |uitgever=Roularte en Luc Corremans |datum=2010 |pagina=97 |isbn=9789086792931}}</ref>

In [[1480]] waren er 62 zusters, waarvan er twaalf vertrokken naar [[Den Dungen]] om daar het klooster Eikendonk te stichten.

Het klooster werd rijk begunstigd door geestelijke en wereldlijke overheden, waaronder [[Maria van Hongarije (1505-1558)|Maria van Hongarije]]. Hierdoor bloeide het klooster op en er waren soms wel zeventig zusters. De zusters beoefenden de weldadigheid en dat was vaak nodig, vanwege de vele misoogsten en de oorlogstroebelen die de Meierij voortdurend teisterden. Hierdoor verarmde het klooster. De [[Reformatie]] en [[Tachtigjarige Oorlog]] brachten nieuwe zorgen. In [[1575]] eisten de Staatsen geld en graan en in [[1577]] vluchtten de zusters naar [[Bree (stad)|Bree]], waar zij nog goederen bezaten. Het klooster werd tijdelijk door een pachter beheerd.

==Opheffing==
In [[1587]] keerden de zusters terug en begonnen met het herstel, waartoe ze echter delen van hun bezit moesten verkopen om aan middelen te komen. Ze waren nu afhankelijk van giften geworden. Na het [[Beleg van 's-Hertogenbosch (1629)|Beleg van 's-Hertogenbosch]] in [[1629]] kwam er weer oorlog, daar de Staatsen de Meierij opeisten. Naast plunderingen en brandstichtingen in de streek leidde het ook tot een verbod tot het houden van katholieke godsdienstoefeningen. Van [[1641]] tot [[1648]] had het klooster nog steun van de pastoor van Bree, maar na de [[Vrede van Münster]] moest ook hij zich schuil houden. In [[1663]] vertrokken 14 zusters naar [[Weert (stad)|Weert]], waar een bloeiend klooster ontstond dat in [[1674]] zelfstandig werd. Dit was het [[Klooster Nazareth (Weert)|Klooster Nazareth]]. De achtergebleven zusters kregen steun van naburige [[Minderbroeder]]s.

In [[1703]] werd Dommelen door Staatse troepen verwoest, en ook het klooster werd daarbij beschadigd. In [[1705]] werd door de overheid aangezegd om het klooster te ontruimen. Het bezat toen 20 ha grond en een boerenbedrijf, met een schaapskudde en vijftien koeien. De zusters gingen in stilte verder met hun werk, waarbij ze opgenomen werden door particulieren. Zij namen zelfs enkele novicen aan, waarop de overheid in [[1716]] beval om binnen acht dagen te vertrekken. Na beroep kregen ze nog enkele maanden uitstel om de oogst binnen te halen, maar in [[1717]] ging moeder-overste Maria van de Eijnden met enkele zusters op zoek naar een nieuwe vestigingsplaats, die gevonden werd in [[Arendonk]], waar ''[[Sint-Agnetendal]]'' opnieuw werd opgericht.

==Heden==
In Dommelen bevindt zich nog een hoge kloostermuur, die in [[1978]] is gerestaureerd.

{{Appendix|Referenties
* J.J.W.M. Bots en H.E.M. Mélotte, 1977, ''Van Wedert tot Valkenswaard: Een historiebeschrijving van Valkenswaard in twee delen'', ISBN 90-9000045-3
}}
{{Coor title dms|51|21|18.34|N|5|26|16.31|E|type:landmark_scale:25000_region:NL}}

[[Categorie:Bergeijk]]
[[Categorie:Bouwwerk in Valkenswaard]]
[[Categorie:Voormalig klooster in Noord-Brabant]]

Agnetendal - Bewerkingsoverzicht

Colani: 1 versie geïmporteerd