https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=Ab_Iove_principiumAb Iove principium - Bewerkingsoverzicht2026-04-30T07:40:30ZBewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wikiMediaWiki 1.43.6https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?title=Ab_Iove_principium&diff=116432&oldid=prevColani: 1 versie geïmporteerd2024-07-09T12:57:06Z<p>1 versie geïmporteerd</p>
<p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>[[Bestand:RS10850 blake no787 v1 c2 pg38-hpr (cropped Menalcas and Damaetas, Palaemon Judge).jpg|miniatuur|De herders Damaetas en Menalcas houden een zangwedstrijd voor Palemon, scheidsrechter. Illustratie in [[Bucolica]] van [[Vergilius]]]]<br />
'''Ab Iove principium''' is een zinsnede in het [[Latijn]] afkomstig uit de [[Bucolica]], derde [[Ecloge]], vers 60, geschreven door de [[Romeinse Rijk|Romeinse]] dichter [[Vergilius]].<ref>{{Citeer web<br />
| url = https://www.thelatinlibrary.com/vergil/ec3.shtml<br />
| titel = P. Vergili Maronis Ecloga tertia<br />
| formaat = Bucolica<br />
| werk = The Latin Library<br />
| taal = la<br />
}}</ref> Vergilius gebruikt hier het begin van een gedicht van de Oudgriekse schrijver [[Aratus (dichter)|Aratus]]: Ἐκ Διὸς ἀρχώμεσθα. De volledige zin is: ''Ab Iove principium Musae, Iovis omnia plena; ille colit terras, illi mea carmina curae''. Dit betekent in het Nederlands: ''Het begin van een lied ligt bij [[Jupiter (mythologie)|Jupiter]]; alle zaken zijn van Jupiter doordrongen; hij heeft de aarde lief; hij geeft iets om mijn gezangen''.<br />
<br />
Vergilius gebruikt de woorden ''Ab Iove principium'' nog in een ander werk van hem, namelijk in de [[Aeneis]], Boek VII, vers 219: ''Ab Iove principium generis …''. Hier stelde Vergilius dat de Trojanen een afkomst hebben die teruggaat tot de goden, met name Jupiter.<br />
<br />
Een onbekende schrijver uit de eerste eeuw gebruikte dezelfde woorden wanneer hij een gedicht van Aratus naar het Latijn vertaalde. Indien deze schrijver [[Germanicus Julius Caesar|Germanicus]] zou zijn, sprak hij met deze woorden tot keizer [[Tiberius]] of tot de vergoddelijkte [[Augustus (keizer)|Augustus]]: ''Ab Iove principium magno deduxit Aratus ….''<br />
<br />
[[Marcus Tullius Cicero|Cicero]] vertaalde hetzelfde gedicht van Aratus naar het Latijn doch met een andere interpretatie: ''Ab Iove Musarum primordia …''<br />
<br />
== Vergilius ==<br />
In de Bucolica zingen de herders Damaetas en en Menalcas afwisselend tot elkaar, gezeten in het gras (Derde ecloge, vers 55). De woorden ''Ab Iove principium'' komen uit de mond van Damaetas. Damaetas zet hiermee de beurtzangen in.<ref>{{Citeer boek<br />
| achternaam = Moonen<br />
| voornaam = Marc<br />
| datum = 1945<br />
| titel = Vergilius' Bucolica, vertaling met inleiding en nota's<br />
| uitgever = De Nederlandsche Boekhandel N.V.<br />
| plaats = Antwerpen<br />
| pagina = blz 45-57<br />
| hoofdstuk = Ekloge III: Palemon<br />
}}</ref> Palemon is de scheidsrechter in deze zang- en dichtwedstrijd.<br />
<br />
== Latere betekenis ==<br />
In latere eeuwen werd de naam van Jupiter vervangen door deze van de christelijke God.<ref>{{Citeer web<br />
| url = https://www.pievedirevigozzo.org/07latino/spiegazioni/pagA.htm<br />
| titel = Ipse Dixit<br />
| datum = 2006<br />
| werk = Pieve di Revigozzo<br />
| taal = it<br />
}}</ref> De drie woorden ''Ab Iove principium'' betekenen dan zoveel als ''Met Jupiter/God is ons begin''. Dit werd dan later: ''Laat ons met het belangrijkste beginnen'' of ook ''Ere wie ere toekomt''.<ref>{{Citeer boek<br />
| achternaam = Huizinga<br />
| voornaam = A.<br />
| datum = 1950<br />
| titel = Woorden en Gedachten<br />
| uitgever = W.J. Thieme en Cie<br />
| plaats = Zutphen<br />
| pagina = blz 2<br />
| hoofdstuk = Ab Jove Principium<br />
| editie = Tweede druk<br />
}}</ref><br />
<br />
{{Appendix|2=<br />
{{Bronvermelding anderstalige Wikipedia | taal = la | titel = Ab Iove principium | oldid = 3683105 | datum = 20220508 }}<br />
----<br />
{{references}}<br />
}}<br />
<br />
[[Categorie:Latijnse uitdrukking]]<br />
[[Categorie:Vergilius]]</div>Colani